Евангелийн лютериан Библийн сургалт
Паулын Ром уруу илгээсэн захидал Matthew Heise
Ром уруу илгээсэн захидал
I. 1-р бүлэг
А. Танилцуулга –1-15-р ишлэл
Б. Ром захидлын түлхүүр үгс, 16-17-р ишлэл
1. Бурханы зөвт байдал – энэ ямар утгатай вэ?
2. Итгэлээр зөвтгөгдсөн нь – энэ ямар утгатай вэ?
В. Паул хар санаатай хүмүүсийг зэмлэдэг, 18-32-р ишлэл
1. Бурхан бол бүх юмсын Бүтээгч гэдгийг хүн мэддэг
2. Хүн Бурханыг үл хүлээн авдаг
3. Хүн өөрийн бурхдаа хийдэг
4. Бурхан хүнийг өөрийнхөө шунал тачаалын дагуу амьдрахыг зөвшөөрдөг
5. Хүн улам илүү гэм нүгэлтэй бөгөөд завхардаг
II. 2-р бүлэг
А. Паул хүмүүс өөрсдийгөө зөвт гэж бодохыг зэмлэдэг
1. Тэд бусдыг шүүдэг, гэвч өөрсдөө хуулийг сахидаггүй
2. Бүх хүмүүс хуулиар шүүгдэх болно
3. Харь үндэстнүүд ч гэсэн зүрхэндээ бичигдсэн хуультай
4. Христ дэх жинхэнэ итгэл зүрхэнд бий, ёслолууд сахих нь биш
III. 3-р бүлэг
А. Хүмүүс зөвт биш, бүгд гэм нүгэлтнүүд, 9-19-р ишлэл
Б. Хууль бидний гэм нүглийг харуулдаг – Хуулийн 2 дахь хэрэглээ, 20-р ишлэл
1. Хуулийн гурван хэрэглээний богино тайлбарлал: хяналт, толь, хөтөч
В. Есүс Христэд итгэх итгэлээр зөвтгөгдсөн нь, 21-31-р ишлэл
1. Бүгд гэм нүгэлтэй, тиймээс бүгд Бурханы өмнө буруутай (23-р ишлэл)
2. Бүгд Есүс Христэд итгэх итгэлээр үнэгүй зөвтгөгдсөн (ишлэл 24)
3. Төгс төгөлдөр Бурхан Есүс Христэд гэм нүглийг бүрэн шийтгэснээр Есүс бидний гэм нүглийн төлөө төгс өргөл болсон (ишлэл 25)
4. Хүн Хуулийг дагаснаар биш, харин Христэд итгэх итгэлээр зөвтгөгдсөн (ишлэл28)
5. Харин хүн хууль нь түүнд гурван хэрэглээгээр хэрэгтэй гэдгийг ойлгодог (III. Б., 1)
IV. 4-р бүлэг
А. Абрахам гэж хэн бэ? Тэр Бурханы өмнө хэрхэн зөвтгөгдсөн бэ?
1. Хуулийг сахисан төгс хүн үү?
2. Бурханы амлалтуудад итгэсэн хүн үү? (ишлэл 1-5)
Б. Хөвч хөндөлт, эсвэл итгэл? Абрахамд эхлээд аль нь өгөгдсөн бэ? (ишлэл 9-12)
1. Итгэлийн хүн (Эхлэл 15:1-6-г унш)
2. Хөвч хөндөлтийн хүн (Эхлэл 17:9-14-г унш)
В. Абрахам: Бид бүгдийн Эцэг (ишлэл 16-17)
1. Еврейчүүдийн Эцэг (ишлэл 16)
2. Есүс Христэд итгэдэг бусад бүх үндэстнүүдийн Эцэг (ишлэл 16)
V. 5-р бүлэг
А. Есүст итгэдэг итгэлээр өгөгдсөн зөвтгөл нь Христчдэд найдвар, энх тайвныг авчирдаг (ишлэл 1-5)
1. Харин Христчид зовох болно(ишлэл 3)
2. Гэвч тэр зовлондоо тэвчээртэй байх болно (ишлэл 4)
3. Учир нь Ариун Сүнс түүнийг найдвараар дүүргэдэг
Б. Дэлхий дэх гэм нүглийн түүх (ишлэл 12-19)
1. Адам болон Мосэгийн хоорондох Хуулигүй үеийн түүх Адамын гэм нүгэл бүх хүнд үхлийг авчирсныг баталдаг (ишлэл 13-14)
2. Адам – Христийн харьцуулалтын хязгаар; гэм нүглийн дээгүүрх Христийн аугаа ялалт нь Адамын нүглээс илүү хүчтэй (ишлэл 15-17)
3. Хоёрдахь харьцуулалт – Эсрэг тэсрэг байдал (Христ болон Адамын хоорондох) (ишлэл 18-19)
а. Нэг хүний буруу үйлдэл – ял зэмлэл
б. Нэг хүний зөвт үйлдэл – зөвтгөл
в. Нэг хүний дуулгаваргүй байдал – гэм нүгэл
г. Нэг хүний дуулгавартай байдал – зөвт байдал
В. Хуулийн Утга учир болон Үйл ажиллагаа (ишлэл 20-21)
1. Алдаа зөрчил ихэссэн
2. Нигүүлсэл улам илүү бялхсан
VI. 6-р бүлэг
А. Баптисм хүртсэн хүний Христ доторх шинэ амьдрал (ишлэл 1-4)
Б. Христ доторх Ариусгасан амьдрал – бид гэм нүглүүдийнхээ эсрэг тэмцдэг (ишлэл 11-14)
В. Христчид бол боол, гэвч нүглийн боол биш, харин Бурханы боолууд (ишлэл 15-23)
VII. 7-р бүлэг
А. Христ биднийг Хуулиас чөлөөлдөг (ишлэл 1-6)
Б. Хуулийн үүрэг (ишлэл 7-25)
1. Хууль биднийг гэм нүгэлтэйгээ хүлээн зөвшөөрөхөд тусалдаг (ишлэл 7, 13)
2. Гэм нүгэл шунал тачаал болон хүсэл тачаалыг сэрээхэд Хуулийг ашигладаг (ишлэл 8-11)
3. Хууль өөрөө сайн бөгөөд ариун (ишлэл 12)
В. Хүний гэмт чанар
1. Гэм нүгэл хүнийг хянадаг (ишлэл 14-17; 18-21; 23)
2. Христчин хүн сэтгэлдээ сайн зүйлийг хийхийг хүсдэг (ишлэл 18-19, 21-22)
VIII. 8-р бүлэг
А. Ариун Сүнс доторх амьдрал (ишлэл 1-17)
1. Бид Ариун Сүнсний дагуу амьдардаг (ишлэл 4)
2. Бид Ариун Сүнсний дагуу боддог (ишлэл 6)
3. Бидний бие гэм нүгэлтэй, гэвч бидний оюун ухаан Ариун Сүнсээр дахин шинэчлэгддэг (ишлэл 10)
Б. Бурханаас ирдэг найдвар болон тэнгэрлэг баталгаа
1. Бүтээл нь гэм нүглийн нөлөөнүүдээс чөлөөтэй байх болно (ишлэл 18-21)
2. Бид гэмт биеэс чөлөөтэй байх болно (ишлэл 23)
3. Ариун Сүнс бидний залбирлаар бидэнд тусалдаг (ишлэл 26-27)
4. Бурхан Түүнийг хайрладаг тэдгээр хүмүүсийн сайн сайхны төлөө бүх талаар ажилладаг (ишлэл 28)
5. Бурхан биднийг төрөхөөс өмнө мэддэг байсан ба Христэд итгэдэг биднийг зөвтгөдөг (ишлэл 29-30)
6. Биднийг Христ доторх Бурханы хайраас юу ч салгаж чадахгүй (ишлэл 31-39)
IX. 9-11-р бүлэг: Сайн Мэдээ нь Еврейчүүд болон Харь үндэстнүүдээс Шинэ Израилийг бий болгодог.
А. 9-р бүлэг – Бурханы амлалт: Харь үндэстнүүд итгэлээр хүлээн авсан, Еврейчүүд хүлээн аваагүй
1. Израильчууд Бурханы ерөөлийг хүлээн авсан, гэвч итгэлээр биш (ишлэл 4-5)
2. Бурхан сүислэг Израилийг Өөрийнхөө хүмүүс гэж дандаа тооцдог байсан. (ишлэл 6-7)
3. Амлалтын хүүхдүүд бол Бурханы хүүхдүүд болохоос махан биеийн хүүхдүүд биш (ишлэл 7-13)
а. Исаак мөн, Ишмаел биш (ишлэл 7)
б. Яаков мөн, Есаав биш (ишлэл 13)
4. Бурханы өршөөл
а. Фараоны жишээ (ишлэл 16-17)
б. Үл итгэгчид Бурханы хүүхдүүд байхыг сонгодоггүй (ишлэл 22)
в. Бурхан Өөрийн хүүхдүүдээ сонгодог (ишлэл 23)
Б. 10-р бүлэг – Израиль Бурханыг голсон
1. Израиль өөрийнхөө зөвт байдлыг хайсан (ишлэл 3)
2. Зөвт байдал нь зөвхөн Есүс Христээр ирдэг (ишлэл 4)
3. Бүгд итгэлээр зөвхөн Есүс Христээр аврагдсан (ишлэл 9-13)
4. Итгэл нь Бурханы Үгийг сонссоноор ирдэг (ишлэл 17)
5. Израиль Бурханы Үгийг сонссон, гэвч үүнийг хүлээн авсангүй (ишлэл 18-21)
В. 11-р бүлэг – Үлдэгсэд
1. Бурхан нигүүлслээрээ Израильчуудын үлдэгсдийг итгэл дотор хамгаалсан (ишлэл 1-6)
2. Бурхан Израильчуудыг Түүнээс авсан Харь үндэстнүүдийн ерөөлд атаархуулахыг хүсдэг (ишлэл 11-14)
3. Паул Харь үндэстнүүд өөрсдийнх нь сайнаас биш, Бурханы нигүүлслээр сонгогдсон гэдгийг нь сануулдаг (ишлэл 18-21)
4. Бурхан бүх Израильчуудыг, Өөрийн сонгосон хүмүүсийг Есүс Христэд итгэх итгэлээр аварна (ишлэл 25-27)
5. Бурханы мэргэн ухаан болон оюун ухааныг хүн мэдэх боломжгүй (ишлэл 33-36)
X. 12-р бүлэг
А. Ариуслын амьдрал – Хуулийн гурав дахь хэрэглээ
1. Христчид дэлхийн хүмүүсээс өөрөөр боддог (ишлэл 1-3)
2. Христчид Ариун Сүнснээс өөр өөр бэлгүүдийг хүлээн авдаг (ишлэл 6-8)
3. Христчдийн онцлог шинжүүд болон үйлсүүд (ишлэл 9-20)
XI. 13-р бүлэг
А. Христчин хүн Засгийн газарт хамаарах нь
1. Бурхан засгийн газрыг тогтоодог (ишлэл 1-2)
2. Тийм учраас хүн засгийн газрынхаа эсрэг бослого гаргаж болохгүй (ишлэл 12)
3. Захирагчд сайн зүйл хийх ёстой (ишлэл 3-4)
4. Бид татвараа төлөх хэрэгтэй (ишлэл 6)
5. Христийн итгэлийн түүхэнд гарсан бэрхшээлүүд
а. Нацист Германы засгийн газарт дуулгавартай байх уу?
б. Дийтрих Бонхеоферын жишээ
в. Ариун Ромын Хаанчлал дахь Лүтхерианчууд
г. Мартин Лүтхерийн бодлууд
Б. Христ доторх амьдралын тухай илүү бодлууд
1. Хуулийг биелүүлэх – гэхдээ хайраар! (ишлэл 8-10)
2. Христчин хүмүүс дэлхийгээс ялгаатай зан чанар гаргах нь (ишлэл 13-14)
XII. 14-р бүлэг
А. Христэд итгэгч итгэл доторх сул дорой ах дүүтэйгээ хэрхэн хандах вэ?
1. Энэ бүлгийн агуулга нь – харь үндэстнүүдийн сүм дэх ерөөгдсөн мах
2. Хүчтэй итгэлтэй хүний аюул
а. Их зан (ишлэл 3)
3. Сул дорой итгэлтэй хүний аюул
а. шүүгч байх (ишлэл 3-4)
4. Илүү хүчтэй ах дүүсийн найдвартай хариулт
а. Итгэлээр сул дорой ах дүүгийнхээ итгэлийг алдруулах ямар нэг үйлдлээс зайлсхийх (ишлэл 19-21)
5. Орчин үеийн жишээнүүд
а. Тамхидалт
б. Архидалт
XII. Дүгнэлт
А. Ойрын ирээдүйн төлөөх Паулын төлөвлөгөөнүүд (15-р бүлэг)
Б. Ром дахь Христчин найздаа мэндчилсэн нь (16-р бүлэг)
В. Сүмд зөрчилдөөнийг авчирсан хүмүүсийн талаарх тайлбарал санаанууд (ишлэл 17-19)
The NIV Study Bible. 1985.
The Zondervan Corporation. International Bible Society
Паулын Ром уруу илгээсэн захидал
Зохиогч
Энэхүү захидлыг бичигч нь Паул элч байжээ (1:1-ийг хар). Эртний сүмээс Түүний бичээсийн эрхийн эсрэг боссон нэг ч илэрхийлэл байгаагүй. Энэ захидал нь Паулын амьдралын илэрхий болсон баримтуудтай нийцсэн олон тооны түүхэн тайлбаруудыг багтаадаг. Уг захидлын сургаалын агуулга нь түүний бичсэн бусад захидлуудтай харьцуулбал Паулынх гэдэг нь тодорхой юм.
Бичсэн он, сар болон газар
Уг ном нь МЭ57 оны хаврын эхээр бичигдсэн байх. Паул гурав дахь илгээлтийн аялалда Иерусалим дахь ядуу тарчиг итгэгчдийн төлөө цуглаануудын даалгавраар цуглуулж Иерусалим руу өргөлийг авч буцахад бэлэн болсон байсан (15:25-27-г хар). 15:26-д Паул Македони болон Ахайн сүмүүдээс альхэдийн тусламжийг хүлээн авчихсан байсан, тиймээс тэр Коринтод байсан эсвэл тэнд альхэдийн байсаар байсан гэдгийг илэрхийлсэн. Тэр 1-р Коринтыг бичих үедээ (1Кор16:1-4) Коринтод хараахан байгаагүй (3 дахь илгээлтийнхээ аялалаар) бөгөөд 2-р Коринтыг бичихдээ (2Кор8-9) хандив цуглуулах нь асуудал нь шийдэгдээгүй байсан, тиймээс Ромын бичээс нь 1,2-р Коринтын дараа байх нь зайлшгүй. Ном бичигдсэн хамгийн магадлалтай газар нь Коринт эсвэл Кенхра байх (ойролцоогоор 6 миллийн зайтай), яагаад гэвэл Кенхрагийн Фойбе болон Гайст өгсөн (16:1) тайлбаруудаас үзвэл Паулын гэрийн эзэн нь (16:23) Коринт хүн байсан байж магадгүй (1Кор 1:14-ийг хар). Ерастус (16:23) бас Коринт хүн байсан байх (2Тим4:20).
Хүлээн авагчид
Захианы анхны хүлээн авагчид нь Ром дахь сүмийн хүмүүс байсан (Ром1:7). Тэд голдуу харь үндэстнүүд байжээ. Хэдий тийм ч Еврейчүүд сүмийн цөөн хэсгийг бүрдүүлсэн байх нь зайлшгүй (4:1, 9-11-р бүлгийг хар), Паул Ромын сүм рүү бүтэн захиаг илгээсний дараа тэр эсвэл өөр хэн нэгэн нь түгээлтийг илүү нийтлэг илүү богино хэлбэрээр (1-14 эсвэл 1-15-р бүлэг) ашигласан байж магадгүй. (2Петр3:15-ыг хар).
Гол сэдэв
Паулын Ром захидлын нэн тэргүүний сайн мэдээ болох Еврей болон харь үндэстэн адилхан, бүх хүн төрөлхтний төлөөх Бурханы аврал болон зөвт байдлын төлөвлөгөө юм (1:16-17). Хэдийгээр итгэлийн зөвтгөлийн талаар энэ сэдвээс зарим нь илэрхийлдэг боловч энэ нь уг номын мэдээг илүү хангалттай тунхагладаг өргөн сэдэв гэдэг нь харагддаг. “Бурханаас зөвт байдал” (1:17) нь итгэлийн зөвтгөлийг агуулдаг, мөн энэ нь гэм, ариусгал болон найдвартай байдал зэрэг санаануудыг хамруулдаг.
Зорилго
Паулын энэхүү захидлыг бичсэний зорилго нь:
1. Тэр Ромд зочлох өөрийн замаа бэлдэхийн тулд, Испани руу хийхээр төлөвлөсөн илгээлтээ санал болгохын тулд бичсэн (1:10-15, 15:22-29).
2. Тэр өмнө нь элчийн сургаалыг хүлээн аваагүй байсан сүмд авралын үндсэн ойлголтыг үзүүлэхийн тулд бичсэн.
3. Тэр Бурханы авралын нийт төлөвлөгөөн дэх болон харь хүмүүсийн хоорондох нөхөрлөлийг тайлбарлахыг зорьсон. Сүм дэх илүү том харь үндэстний бүлэг Еврей Христчдийг гадуурхсан, яагаад гэвэл Еврей итгэгчид аж байдлын хуулиуд болон ариун өдрүүдийг нарийн сахидаг байсан. (14:2-6)
Үйл явдал
Паул энэ захидлыг бичих үедээ гурав дахь аяллаараа Коринтод байсан байж магадгүй. (Үйлс 20:2-3). Тэр Газрын Дундад Тэнгисийн зүүн хойг дахь ажлаа бараг дуусч байсан (15:18-23-ыг хар) бөгөөд Ромын сүмд зочлохыг маш их хүссэн (1:11-12; 15:23-24-ийг хар). Энэ үед тэр Ром руу явж чадахгүй байсан, яагаад гэвэл Иерусалимын ядуу тарчиг Христэд итгэгчдийн төлөө харь үндэстний сүмүүдээс цуглуулсан хандиваа биеэрээ хүргэх ёстой гэдгийг мэдэрсэн. Тэр Ром руу явахын оронд Испани руу явах илгээлттэйгээ холбоотой айлчлалынхаа төлөө тэндэх Христчдийг бэлтгэхийн тулд захидал илгээсэн. Олон жил Паул Ромд очихыг маш их хүсэж байсан бөгөөд энэ захиа нь няхуур, тогтолцоотой теологийн танилцуулгаар тэр сайн мэдээг тунхаглахын тулд очихоо мэдэгдсэн. Тэр Ромын цуглаантай өмнө нь танилцаагүй учраас сүмийн асуудлын талаар бараг бичээгүй. (гэвч дараах ишлэлүүдийг хар. 14:1-15:13, 13:1-7, 16:17-18).
Агуулга
Паул бүх хүн төрөлхтний сүнслэг нөхцөл байдлыг тоймлон тайлбарладаг. Тэрээр Еврейчүүд болон харь үндэстнүүд гэм нүгэлтэй учраас адилхан аврал шаардлагатай. Тэрхүү аврал нь Бурханаар өгөгдсөн Есүс Христ болон Түүний загалмай дээрх чөлөөлөлтийн ажлаар хийгдсэн. Энэ нь хангамж боловч хүн төрөлхтөнтэй үргэлж харилцаатай Бурханаар гэсэн зарчим, итгэлээр хүлээн авагдах ёстойг Абрахамын жишээгээр үзүүлдэг. Тиймээс аврал нь зөвхөн Христийн амьдралаас эхэлдэг. Паул итгэгч хүн хэрхэн үхэл, хууль, нүглээс чөлөөлөгдөхийг үзүүлэхийг, хангамж нь үхэл болон дахин амилалтанд Христтэй нэгдэх нэгдлээр, Ариун Сүнсний хүч болон оршихуйд амьдарснаар хийгдэх боломжтой гэдгийг илэрхийлсэн. Паул бас Израйльчууд одоогоор үл итгэгчдийн байдалд байгаа ч Бурханы авралын төлөвлөгөөнд багтах зайтай гэдгийг харуулдаг. Одоо зөвхөн цөөхөн Израйльчууд итгэдэг, гэхдээ “бүх Израйль аврагдах болно” (11:26) энэ үед цаг нь ирнэ. Уг захидлыг Христэд итгэх итгэлээ дэлхийд болон сүмд бодитоор хэрэгжүүлэхийн тулд уншигчдыг ятгасан ятгалгаар төгсгөдөг. Паулын бусад захидлууд энэ захидал шиг одоо болон ирээдүйг хамарсан, сайн мэдээний гүн гүнзгий агуулга болон нөлөөг илэрхийлдэггүй.
Онцлог шинжүүд
1. Паулын захидлуудаас хамгийн системтэй нь. Энэ теологийн нарийн найруулалтай захидал.
2. Христийн сургаалын онцгой ач холбогдол. Теологийн сэдвийн ач холбогдол, дугаар нь дараах зүйлсийг хөнддөг: нүгэл, аврал, ивээл, зөвт байдал, зөвтгөл, ариусгал, чөлөөлөлт, үхэл болон дахин амилал.
3. Хуучин гэрээний ишлэлүүдийг өргөн хэрэглэдэг. Паул захидлууддаа Хуучин гэрээнээс тогтмол иш татдаг, ялангуяа 9-11-р бүлгийг хар.
4. Израйлийн төлөө гүнзгий санаа тавьдаг. Паул түүний одоогийн байдал, харь үндэстнүүдтэй харилцах харилцаа болон авралын тухай бичдэг.
Ром 3-р бүлэг
Паул өөрсдийгөө ёс суртахууны “номлогчид” гэж үздэг хүмүүст хандаж хэлээгүй. Тэр одоо Ромын Христчдэд хандаж хэлж байна. Тэр “бид” гэсэн нэр томъёог их хэрэглэж байна. Паул мөн Бурханы чин үнэн Үгээр итгэмжлэгдэж байсан Еврейчүүд хэрхэн ерөөгдсөн талаар ярьдаг. Паул хотуудын синагогуудаас номлолоо эхэлдэг гэдгийг бид мэднэ. Түүний хэв маяг нь судруудын энд тэндээс тэдэнтэй мэтгэлцэх юм. Паул харилцан яриа өрнүүлснээр Ромын Христчдэд юм бүрийг тайлбарлаж байна.
Еврей хүний гурван мэтгэлцээн:
Ишлэл 1: Еврей хүн хэлсэн нь: Хэрэв Хууль болон хөвч хөндөлт нь надад ашиг тусгүй юм бол Еврей хүний хувьд надад ямар давуу тал байх вэ?
Ишлэл 2-4: Паулын хариулт: Тэр үүнд тэвчээртэй, нухацтайгаар хандаж байна. Тэр үлдэгсдийн итгэмжтэй байдлын талаар ярьсан. Өөрөөр хэлбэл, Бурханы Үг итгэмжит бөгөөд зарим Еврейчүүд Түүний Үгийг хүлээж авсан.
Ишлэл 5: Еврей хүний 2 дахь эсэргүүцэл: Бурхан Түүний эцсийн алдрын өдөрт Еврейчүүд дээр хараал буулгах уу?
Ишлэл 6-8: Паулын 2 дахь хариулт: Паул урвагч Еврей шиг адил мэтгэлцээнийг хийж чадах нь тодорхой. [Еврейчүүд Паулын теологиос ноцтой ёс суртахууны сүйрлийг харсан. Тэр сайныг гаргахын тулд мууг хийхийг хүнд уриалж байна гэж тэд ойлгосон].
Ишлэл 9а: Еврейн 3 дахь эсэргүүцэл: Бид Харь үндэстнүүдээс илүү муу юу? Еврейчүүд үнэхээр сүүлчийн байранд орох уу?
Ишлэл 9б-20: Паулын 3 дахь хариулт: Бүх хүн Бурханы өмнө зогсох ёстой, гэвч (1) нүгэлтнийг захирдаг нүглийн хүч байдаг бөгөөд (2) Паул хүний завхарсан, Бурханлаг бус байдлыг үзүүлэхийн тулд Хуучин Гэрээнээс иш татсан.
Ишлэл 3: Зарим Еврейчүүд итгэмжит бус байх гэдэг нь Бурхан итгэмжит бус гэсэн утгатай биш гэдгийг баталсан.
Ишлэл 8: Паул аврал нь үйлсээр биш гэж номлодог учраас тэд хожим нүглийн уучлалыг хүлээн авахын тулд нүгэл үйлдэж болно гэж зарим хүмүүс ярьж байна гэдгийг Паул дурдаж байна. Өөрөөр хэлбэл тэд хэдий чинээ мууг хийнэ тэдэнд үр дүнд нь төдий чинээ сайн. Энэ бол гүтгэлэг гэж Паул хэлж байна.
Ишлэл 9: Бид нүглийн төлөө Бурханы өршөөлийг хүлээн авдаг нь бидний давуу тал юм (ишлэл 19-ийг хар), гэвч бид мөн Еврей болон Грек хүн шиг нүгэлтнүүд.
Ишлэл 10-12: Дуулал 14:1-3-аас иш татсан. Энэ ишлэл нь “сайныг хийдэг нь нэг ч алга”. Мэдээж Паул энэ нь нэг ч хүн зөвт биш гэсэн утгатайг мэднэ. Ишлэл 20-28 дээр тэр бид хэрхэн зөвт болсныг харуулдаг.
Ишлэл 13-18: Паул эдгээр ишлэлүүдэд Хуучин Гэрээнээс иш татсан. Бид эндээс ямар нүгэлт нөхцөл байдал байгааг (10-12), гэмт амьдрал (13-15) болон гэм нүглийн эх үүсвэрийг харж байна (17-18)
Паул Дуулал 5:9, 140:3 (ишлэл 13), 10:7 (ишлэл 14) болон Исаиа 59:7-8 (ишлэл 15-17).
Ишлэл 18: Гэм нүглийн эх үүсвэр нь хүмүүсийн нүдний өмнө байдаг Бурханаас эмээх айдас байхгүй байгаа учраас юм. Бурханаас эмээх айдас байхгүй байгаа тул тэд Түүнийг хардаггүй, хэлээрээ ч, хөлөөрөө ч Бурхан байгаа мэт үйлддэггүй.
Энэхүү айдсаар юу илэрхийлж байна? Хайр байгаа бол айдас нь эцгийгээ гомдоохоос айдаг хүүгийн айдастай адил юм. Хайр байхгүй бол айдас нь эцгээсээ шийтгэл авах айдастай адил юм.
Ишлэл 19, 20: Бид Хуулийн 2 дахь хэрэглэгчид. Өөрөөр хэлбэл Хуучин Гэрээ нь зөвхөн Еврейчүүдэд хандаагүй, бүх хүмүүст хамаатай. Паул өмнөх ишлэлүүдэд Исаиагийн ном болон Дуулал номноос ишлэлүүдийг иш татжээ. Тиймээс тэр Мосэгийн Хуулийг иш татаагүй, энэ нь зөвхөн Еврейчүүдэд биш, бүх хүмүүст хамаатай гэдгийг тодорхой харуулсан байдаг. Энэ нь хүний нүгэлт байдал юм. Хамгийн чухал нь Сайн мэдээнээс өмнө Хууль ирдэг, яагаад гэвэл Сайн мэдээ нь хэн нэгэн Хуулиар буруушаагдаагүй бол утга учиргүй гэсэн утгатай.
Ишлэл 21-31: Итгэлийн зөвтгөл
Ишлэл 21: Мэдээж эш үзүүлэгчид ба хууль Хуучин Гэрээг илэрхийлдэг, мөн хуулийн гүнзгий утга агуулгыг илэрхийлж байна.
Ишлэл 22: Есүс Христэд итгэх итгэл. Зөвт байдлын энэ тунхаг “хэн итгэж байна?”, тэдэнд ирдэг. Энэ нь Еврей, Харь үндэстэн ялгаагүй, итгэж байгаа бүгд гэсэн үг. “Итгэлээр” гэдэг нь энд хоёр удаа, хүчтэйгээр дурдагдсан байна.
Ишлэл 23: Бурханаас ирж байгаа энэ илчлэл нь бүх дэлхийнх. Бүгд нүгэлтэй, тиймээс хууль бидэнд бүгд гэм нүгэлтэйг тунхагладаг. Бурхан зөвхөн хууль болон гэм нүглийг харвал, биднийг зөвт гэж тунхаглаж чадахгүй.
Ишлэл 24: Ганцхан золиосоор л Бурхан хэн нэгнийг зөвт гэж тунхаглаж чадна. Энэ нь дайны олзлогдогсод болон боолуудыг хэрхэн барьцаагаар аварч байгаатай адил. Үүний жинхэнэ агуулга нь чөлөөлөх биш, барьцаалах юм. “Есүс Христийн барьцаагаар”, “Түүний нигүүлслээр” биднийг зөвт гэж тунхагласан гэдгийг үлдсэн ишлэлүүд бидэнд хэлдгийг бид хардаг. Энэ нь шүүхийн үйл ажиллагаа боловч хуулиас ангид. Үнэндээ энэ нь хуулийн зөвийг зөрчиж байна. Яагаад гэвэл шүүгч зөвт хүнийг таньж чадна, гэвч шүүгч ямар ч хүнийг зөвтгөж чадахгүй. Гэвч бид мөн “зөвтгөгдсөн”.
Ишлэл 25: Паул энд итгэлийг дахин дахин чухалчлан үзсэн. Энэ бүтээлэг Хуучин Гэрээний өргөлийн цустай биш, Христийн цустай холбогддог. Христ үүнийг биелүүлсэн. Хуучин Гэрээний өршөөлийн суудлыг Эвлэрүүллийн өдөрт жилд нэг удаа хамгийн дээд ахлах тахилч цусаар бүрхдэг байжээ. Энэ санаа нь өршөөлийн суудал дотор байсан хуулийн хавтангууд өргөлийн цусаар бүрхэгдэх болсон гэсэн утгатай. Ийм маягаар хүмүүсийн гэм нүгэл нь бүрхэгдэх болно. Өршөөлийн суудал болон батлан даалтын бичгийг грек хэлээр “ilastarion” гэдэг. Паул энэ захидлыг бичих үед сүм хэвээрээ байсан учир хүмүүс түүний хэллэгийг сайн ойлгодог гэдгийг бид санаж байна. Ромын гүрний чөлөөлөгдсөн боол үргэлж нүүр эсвэл биен дээрээ тэмдэгтэй явдаг байсан бөгөөд түүнийг боол биш гэдгийг батлах “батлан даалт”-ын баримт бичиг байдаг байв.
Бурхан Христийг дэлхийд ирэх хүртэл үл итгэгчдийн бус, итгэгчдийн гэм нүглийн дээгүүр өнгөрсөн. Өршөөлийн суудал нь ирэх гэм нүглийн жинхэнэ халхавч болох Эзэн Есүс Христ юм. Бурхан Өөрөө золиосыг хангадаг шүүгч Бурхан учраас өөр хэн нэгнээр тайтгаруулагдах ёстой хилэгнэсэн харийн бурхан биш. Бидний ойлгох түлхүүр нь: Бурханы уур хилэн буцсан. Гэвч Бурхан зөвт бус байдлыг шийтгэсэнгүй гэж бодсон тэдгээрийн төлөө, эсвэл Грекийн гүн ухаантан Эпикурус шагнадаг ч үгүй, шийтгэдэг ч үгүй анхаарал халамжгүй бурхад оршдог гэж ойлгосон учир Түүний Хүү ирж, загалмай дээр нас барах хүртэл хуучны бүх хүмүүсийн хууль бус байдлын дээгүүр өнгөрсөн.
Ишлэл 27: Бидний өөрсдийн зөвт байдал үйлсээс хамаардаг тул “амаа тат”. Энэ ишлэл хүн хуулийн үйлсээс ангид зөвтгөгдсөн итгэлийн үйлсийн тухай Мартин Лүтхерийн ойлголтыг чухалчилжээ.
Ишлэл 31: Лүтхер “Итгэл бүх хуулийг биелүүлдэг, үйлс бол хуулийн өчүүхэн хэсгийг ч биелүүлдэггүй” гэж хэлсэн. Гэвч хууль нь нүглийн мэдлэг уруу удирдан үүнгүйгээр итгэл нь боломжгүй гэдгийг дурдах хэрэгтэй. Бид итгэл дотор байхад хууль өдөр бүр бидний нүглийг харуулдаг хэвээрээ.
Оросын лютеран ингриан цуглааны доктор Харонд Бюлсын захидлууд дахь номлолын тэмдэглэлүүд
хуудас 15-18 Ñýäýâ Ðîì 4:1-8
1.Èóäåéçì, Èñëàì, Õðèñòèéí Ñóðòàë íü Àáðàõàìûã äóðääàã. Ãýâ÷ çºâõºí Õðèñòèéí ñóðòàëä Àáðàõàìûã èòãýã÷äèéí Ýöýã ãýæ ºã¿¿ëäýã. Ýíý áîë Ðîì 4 ñýäýâ. Òýð Õðèñòýä èòãýñíýýð çºâòãºãääºãèéí øèëäýã æèøýý þì. ̺í Èîõàí 8 áà Ãàëàò 3 õàð.
2.Ïàóë Ðîì 3:21: “Õàðèí ýä¿ãýý Áóðõàíû çºâ íü Õóóëèàñ ãàäóóð èëýðõèéëýãäýâ. ¯¿íèéã Õóóëü áà Ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä ãýð÷èëñýí þì.” ãýæ õýëñýí. Ïåòð ¯éëñ 10:43: “Ò¿¿íä èòãýñýí õýí áîëîâ÷ Ò¿¿íèé íýðýýð í¿ãëèéí óó÷ëàëûã õ¿ëýýí àâäàã ãýæ á¿õ ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä Ò¿¿íèéã ãýð÷èëäýã” ãýæ õýëñýí. ̺í Åñ¿ñ Õðèñò Ëóóê 24:27: “Ìîñýãýýñ ýõëýí á¿õ ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä, á¿õ Ñóäà𠪺ðèéíõ íü òóõàé þó õýëñíèéã òàéëáàðëàñàí.” Õóó÷èí Ãýðýýíèé ãîë ñóðãààë þó âý? Õðèñò, í¿ãëèéí óó÷ëàë, èòãýëýýð çºâòãºãäºõ òóõàé þì. Èîõàí 8:33-59 õàð.
1. Ýíý ñýäâèéí èøëýë 1 èéì ìàÿãààð óíøèæ áîëíî: “Áèä ìàõàí áèåýðýý áèäíèé ºâºã áîëñîí Àáðàõàì
þóã îëñîí ãýæ õýëýõ âý?” ýñâýë “Áèäíèé ìàõàí áèåèéí ýöýã Àáðàõàì ººðèéí ¿éëñ áà õè÷ýýë ç¿òãýëýýðýý þóã îëñîí ãýæ áèä õýëýõ âý?” ãýæ óíøèæ áîëíî. Ýíý ñàíààãààð áèä õî¸ð äàõü èë¿¿ ñàéí îð÷óóëãûã õýëýëöýíý.
2. Èøëýë 2- ûí óòãà íü: “Õýðýâ Àáðàõàì (¿íýõýýð) ¿éëñýýðýý çºâòãºãäñºí áîë òýð ñàéðõàõ þìòàé. Ãýõäýý Áóðõàíû ºìíº (çîãñîõ øàëòãààí) áèø.” Õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéíõºº ¿éëñýýð áàõàðõäàã íü ¿íýõýýð ¿íýí þì.Ýíý íü ãýì í¿ãýëòýé õ¿íèé òºðºëõ ÷àíàðûã õàðóóëäàã. Ãýâ÷ èòãýã÷äèéí ýöýã Àáðàõàì ÷àäèë Áóðõàíû ºìíº ñàéðõàõ ç¿éë áàéãààã¿é. Áèä ò¿¿íèé õ¿¿õä¿¿ä ãýæ õýð èõ áàõàðõàõ áèëýý!
3. Áèáëèéí äóó õîîëîé áîë Áóðõàíû äóó õîîëîé. Ýõëýë 15:6 íü Ãàëàò 3:6-ä äàâòàãäñàí: “Àáðàõàì Áóðõàíä èòãýñýí” ãýñýí íü “Àáðàõàì Áóðõàíû õýëñýí ¿ãýíä èòãýñýí” ãýñýí óòãàòàé. Àáðàõàì èòãýëýýðýý çºâò ãýæ òîîöîãäñîí, ¿çýãäñýí, õýëöýãäñýí. Áóðõàí ªºðèéí ºìíºõ Àáðàõàìûí áàéð ñóóðèéã ººð÷èëñºí. Ýíý èøëýëä Õðèñòèéí çºâò áàéäëûí òóõàé ºã¿¿ëæ áàéíà óó? Òèéì. Èîõàí 8: 56 õàð. Á¿õ Ñàéí Ìýäýýã Ðîì 4:3 íýãòãýí õýëñýí. Áèáëè á¿õýëäýý äàíäàà èòãýëèé㠺㿿ëäýã áºãººä Õðèñòèéí çºâòãºëä èòãýë øèéäâýðëýõ ¿¿ðýãòýé áàéäàã. ¯¿íèéã á¿¿ ìàðò!!
4. Èøëýë 4: “Àæèë õèéäýã õ¿íèé õóâüä öàëèí áîë ºãëºã áóñ, õàðèí òºëáºð ãýæ òîîöîãääîã.”ãýñýí. Ýíý áîë ºäºð á¿ðèéí àìüäðàë äýýð áàéäàã èëýðõèé ¿íýí. Ýíý íü õ¿÷ ÷àäëûí õààí÷ëàëä õàìààòàé. Ïàñòîð õ¿íèé öàëèí ÷ àäèë èâýýë áóñ, õèéñýí àæëûí íü õºëñ þì: “Àæèë÷èä õºëñºº àâàõ íü çîõèñòîé.” Ëóóê 10:7. Ãýâ÷ Áóðõàíû õààí÷ëàëä ýíý çàð÷èì ¿íýìëýõ¿é ä¿ðýì þì. Áè Áóðõàíû Õóóëèéã òºãñ äàãàñàí ìýò îäîî ÷ ººðèéí àæëààð áóñ èâýýëýýð àâðàãäñààð áàéíà.
7. Èøëýë 5 Õðèñòèéí ñóðòëûí ãîë öºìèé㠺㿿ëäýã. Èøëýë 4 áà 5: õºëñ áà ºãëºã ãýñýí õî¸ð ýñðýã óòãàòàé ¿ã ãàðäàã. “Àæèë õèéäýãã¿é õ¿í” íü “Ò¿¿íä èòãýäýã õ¿í” áóþó “ õ¿ëýýí àâäàã õ¿íèéã” èëýðõèéëäýã. Ýíä èòãýëèéã õ¿ëýýí àâàõ ãýñýí ¿ãýýð èëýðõèéëñýí. Ýíý èøëýëä “Àæèë õèéääýã õ¿í” íü “Áóðõàíëàã áóñ õ¿í” áóþó èòãýýã¿é á¿õ õ¿ì¿¿ñèéã èëýðõèéëñýí. Èòãýýã¿é áàéõäàà Àáðàõàì áóðõàíëàã áóñ õ¿í áàéñàí.Õýäèéãýýð òýð áóðõàíëàã áóñ õ¿í áàéñàí áîëîâ÷ Õðèñòèéí çºâòãºëèéí áýëãèéã òýð õ¿ëýýí àâñàí. Ýíý ÿâäàë ìàíàé ýðíýýñ (ÌÝ) 2000 ãàðóé æèëèéí ºìíº áîëñîí.
8. Èøëýë 6 ìàíàé ýðíýýñ 1000 ãàðóé æèëèéí ºìíºõ Õóó÷èí Ãýðýýíèé ¿åèéí òîìîîõîí ¿ëãýð äóóðàéëàë Äàâèäûã òàíèëöóóëäàã. Óó÷ëàãäñàí èòãýã÷äèéã “èâýýãäýãñýä” ãýæ íýðëýñýí. Ýíý áîë Õðèñòèéí Ñóðòëûí ãîë öºì þì.
9. Èøëýë 7-8 Ïàóë Äóóëàë 32:1-2 èø òàòñàí. “åðººëòýé” ãýñýí ¿ã ýäãýýð èøëýë¿¿äýä õî¸ð óäàà ãàðñàí. Ýíý èòãýã÷äèéí óó÷ëàãäñàí áàéäëûã èëýðõèéëäýã. Ýíý íü èøëýë 6 äàõü “èâýýãäñýí “ ãýñýí ¿ãòýé õîëáîîòîé. Èøëýë 7-8-ä Ïàóë áà Äàâèä íàð Áóðõàíû àìëàëò, ¨õîâàãèéí àâðàëûã òîäîðõîéëîõûí òóëä ãóðâàí ¿éë ¿ãèéã õýðýãëýñýí: “óó÷ëàãäàæ, äàëäëàãäñàí, ¿ë òîîöîõ”. Ǻâòãºë áà óó÷ëàë íü àäèë. Õðèñò ìèíèé í¿ãëèéã ¿¿ðñýí áºãººä íàäàä ªºðèéí çºâèéã ºãñºí.
10. Ýíý á¿ëãèéí òóõàé ñàíóóëàã÷ íü ýíýõ¿¿ ñýäýâ áèø, Ýõëýë 17:5 Áóðõàí Àáðàõàìä: “Áè ÷àìàéã îëîн ¿íäýñòíèé ºâºã áîëãîñîí.” ãýæ õýëñýí ¿ã áèëýý. Ýíý íü Àáðàõàì áîë Åñ¿ñò èòãýã÷ Åâðåé÷¿¿ä áîëîí õàðü ¿íäýñòí¿¿äèéí ýöýã ãýäãèéã èëýðõèéëñýí. Àáðàõàìààñ (Ì.Ý.ª. 2000) õîéø ñàÿ ñàÿ èòãýã÷èä àìüäðàí, íàñ áàðæ ìºíõèéí àìüäðàëä îðñîí.
Ñýäýâ Ðîì 4:1-8
Àãóóëãà: Õóó÷èí Ãýðýýíä èëýðõèéëýãäñýí Áóðõàíû çºâòãºë
Òàíèëöóóëãà
Èõýíõ õ¿ì¿¿ñ Õóó÷èí Ãýðýýíèé ¿åèéí õ¿ì¿¿ñèéã Øèíý Ãýðýýíýýñ ººð çàìààð àâðàãäñàí ãýñýí áóðóó îéëãîëòòîé áàéäàã. Ãýâ÷ ýíý áîë çºâ áèø. Õ¿íèéã í¿ãýë ¿éëäñýí äàðóéä Áóðõàí Àâðàã÷èéã àìëàñàí, Ýõëýë 3:15. Ýíý àìëàëò Õóó÷èí Ãýðýýíèé òóðøèä äýëáýýëýõ öýöýã àäèë õºãæñºí. Ýíý ñýäýâò õî¸ð æèøýý äóðäàãäñàí. Åñ¿ñ (Ëóóê 24:37), Ïåòð (¯éëñ 10:43) áà Ïàóë (Ðîì 3:21) íàð àâðàëûí Ãàíö çàì áàéäàã áºãººä ýíý íü Õóó÷èí Ãýðýýíä àëü õýäèéí èëýðõèéëýãäñýí ãýäãèéã òîäîðõîé ºã¿¿ëñýí
I. Õðèñòýýñ ºìíº 2000 æèëèéí òýðòýýõ Àáðàõàìûí æèøýý, èøëýë 1-5
À. Àáðàõàìä áàõàðõàõ ç¿éë îãò áàéãààã¿é. Ýíý äýëõèéí õààí÷ëàëä õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéí õèéñíèéõýý õºëñèéã àâäàã, èøëýë4. Ýçýí íü àæèë÷èíäàà õºäºëìºðèéí õºëñèéã íü ºãäºã áºãººä ýíý áîë èâýýë áèø. Àæèë÷èí õºëñºº àâ÷ áàéãàà þì. Òºðºëõèéí ãýì í¿ãýëòýé õ¿í Áóðõàíû õààí÷ëàë ðóó îðîõ ýíý çàð÷ìûã ººð÷ëºõèéã õè÷ýýäýã. Ãýâ÷ í¿ãýëò õ¿í àæèë áà íýð íºëººãººð Áóðõàíä õ¿ëýýí çºâøººðºãäºæ ÷àäàõã¿é, Ðîì 3:23. Õ¿í áîë õýâëèéä áèé áîëîõîîñîî ë ãýì í¿ãýëòýé òºðäºã. Í¿ãëèéí õºëñ áîë ¿õýë, Ðîì 6:23. Õ¿í ººðèé㺺 àâàð÷ ÷àäàõã¿é. Àáðàõàì Ì.Ý.ª.2000 æèëèéí òýðòýý ýíý õè÷ýýëèéã ñóðñàí. Ýíý íü èøëýë 5 Àáðàõàìûã áóðõàíëàã áóñ õ¿í ãýæ äóóäñàíààð èëýðõèéëýãääýã.
Á. Àáðàõàì Áóðõàíä èòãýñýí íü Ò¿¿íèéã çºâò ãýæ òîîöóóëñàí, èøëýë 3. ¯¿íèéã ýíä Ýõëýë 3:15-ààñ èø òàòñàí áºãººä Ãàëàò 3:6 äàõèí èø òàòñàí. Åñ¿ñ Àáðàõàìûí òóõàé: “Òà íàðûí ýöýã Àáðàõàì Ìèíèé ºäðèéã õàðíà ãýýä áàÿñàæ áàéñàí,” ãýæ õýëñýí. Ýíý þóã èëýðõèéëæ áàéíà âý? Ýíý íü òýð çºâõºí àâðàë áà óó÷ëàëûí òàëààð Õðèñòèéí çºâòãºëä èòãýñíèéã õàðóóëäàã. Ýíý íü Ôèëèïïîé 3:9: “Õóóëèàñ ãàðäàã ººðèéíõºº çºâò áàéäàëòàé áèø, õàðèí Õðèñòýä èòãýõ èòãýëýýð èðäýã, èòãýëèéí ¿íäñýí äýýð Áóðõàíààñ èðäýã çºâò áàéäàëòàé Ò¿¿íèé äîòîð áè îëäîõûí òóëä þì.” ãýæ Ïàóëûí õýëñýíòýé àäèë. Àáðàõàìä Áóðõàíû ºìíº áàõàðõàõ ç¿éë þó ÷ áàéãààã¿é. Òýð áóðõàíëàã áóñ õ¿íèéã çºâòãºäºã Áóðõàí çºâòãºëèéã ýíý èòãýëýýð ºãäºã ãýäýãò èòãýñýí. Áóðõàí Õðèñòèéí çºâòãºëèéí õàìò èòãýëèéã ºãäºã. Ýíý áîë îäîî òýíãýðò áàéãàà Àáðàõàìä áàéñàí ç¿éë.
II. Õðèñòýýñ ºìíº 1000 æèëèéí òýðòýýõ Äàâèäûí æèøýý, èøëýë 6-8
À. Ýíý ñýäýâò Äàâèä ººðèéíõºº õóóëü áóñ ÿâäàë áà í¿ãëèéã çºâøººðñºí, èøëýë 7. Äàâèä: “Õóóëü áóñ ÿâäàë íü óó÷ëàãäàæ, í¿ãë¿¿ä íü äàëäëàãäñàí õ¿ì¿¿ñ åðººëòýé “ ãýæ õýëýõäýý ººðèéíõºº òóõàé ÿðüæ áàéíà. Õýäèéãýýð îäîî Äàâèä ìºíõèéí àìüäðàëä áàéãàà áîëîâ÷ ººðèéí ¿éëñýýð òýíä îðîîã¿é áèëýý
Á. Ãýâ÷ Äàâèä Ñàéí ìýäýýã ìýäñýí áºãººä ¿¿íä èòãýñýí íü òîäîðõîé áàéäàã, èøëýë 7-8.
1. Ýçýí ò¿¿íèé í¿ãëèéã òîîöîîã¿é ó÷èð òýð èâýýãäñýí ãýäãýý ìýäñýí. Áóðõàí çºâõºí óó÷ëààä çîãñîîã¿é ò¿¿íèé í¿ãëèéã ìàðòñàí. Áèä èõýíõäýý õ¿ì¿¿ñèéí: “Áè ÷àìàéã óó÷èëíà, ãýâ÷ ¿¿íèéã ìàðòàæ ÷àäàõã¿é.” ãýæ õýëýõèéã ñîíñäîã. Õàðèí Áóðõàí èéíõ¿¿ õýëäýãã¿é. Õýí ÷ í¿ãëèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîæ ÷àäàõã¿é. Ãýâ÷ Áóðõàí õ¿íèé í¿ãëèéã óó÷ëàõäàà í¿ãëèéã íü òîîöäîãã¿é. Äàâèä Áóðõàíû àìëàëòàíä èòãýñýí. Ò¿¿íèé í¿ãë¿¿ä òîîöîãäîîã¿é.
2. Ò¿¿íèé õóóëü áóñ ÿâäëóóä óó÷ëàãäàæ, í¿ãë¿¿ä íü äàëäëàãäñàí ó÷èð òýð èâýýãäñýí ãýäãýý ìýäñýí. Í¿öãýí õ¿í õóâöñààð äàëäëàãääàãèéí àäèë Áóðõàíû èâýýë èòãýã÷äèéí í¿ãëèéã äàëäàëäàã. Õóó÷èí Ãýðýýíä çºâòãºë, óó÷ëàë, äàëäëàëòûã äóðäñàí. Ýíý á¿ãä àäèë ç¿éëèéã èëýðõèéëäýã áºãººä èâýýë áèëýý. Ýâëýðëèéí ªäºð íü äàëäëàëòûí ºäºð ãýæ ò¿ãñýí áàéñàí, Ëåâèò 16. Òýä ýíý ºäºð ººðñäèéí í¿ãë¿¿ä äàëäëàãäñàíûã ñàíàäàã áàéâ.
Ǻâëºãºº
Áóðõàíû çºâòãºëèéí àâðàë Õóó÷èí Ãýðýýíä òîäîðõîé çààãäñàí. Àáðàõàì áà Äàâèä áîë áèäýíòýé àäèë óó÷ëàãäñàí.
Ñýäýâ: Ðîì 2:1-11
1. (1:1-17)òàíèëöóóëãà, Ðîì 1:18-3:20 õ¿ðòýë õ¿íèé òºðºëõ í¿ãýë áà õýðýâ õ¿í í¿ãëýý ãýìøèõã¿é áîë þó òîõèîëäîõûí òàëààðõ íýëýýä íóõàöòàé òîäîðõîéëîëòóóä áàéäàã. Ýíý ñàíààíû ýöýñò íü: “ßìàð ÷ ìàõàí áèå Õóóëèéí ¿éëñýýð Ò¿¿íèé ºìíº çºâòãºãäºõã¿é. Õóóëèàð í¿ãëèéí ìýäëýã èðäýã:” õýìýýí òºãñãºñºí. Õóóëü çºâõºí áèäíèé í¿ãëèéã áèäýíä õàðóóëäàã. Ýíý íü áèäíèéã àâàð÷ ÷àäàõã¿é.
2. Ýíý ñýäâèéí 2:1-11 Åâðåé áà Õàðü ¿íäýñòýíä õî¸óëàíä íü õàíäñàí. “Þóíû ò¿ð¿¿íä Èóäåé÷¿¿ä, ìºí ò¿¿í÷ëýí Ãðåê” ãýñýí ¿ã èøëýë 9-10 õî¸ð óäàà ãàðäàã. Ýíý ñýäýâò “Ãðåê” ãýñýí íü “Èóäåé áóñ÷óóä” ãýñýí óòãàòàé. Ãýâ÷ Ïàóë èøëýë 11: “Áóðõàíä ÿëãàâàðëàõ ¿çýë áàéõã¿é.” ãýæ íýìæ õýëñýí. Ýíý ñàíàà Õóó÷èí áà Øèíý Ãýðýýíèé àëü àëèíä íü òóñãàãäñàí (Äýä Õóóëü 10:17; Ãàëàò 2:6; ¯éëñ 10:43) áºãººä Áèáëèä îíöãîéëîãäñîí áàéäàã.Ãýðýý íü àíõ Åâðåé÷¿¿äýä èðñýí, ãýâ÷ Áóðõàí Åâðåé áà Õàðü ¯íäýñòýíä àäèëõàí õàíäñàí. Òèéìýýñ Åâðåé÷¿¿ä àíõäàã÷èä ãýæ ñàéðõàõ ç¿éëã¿é áºãººä Õàðü ¿íäýñòí¿¿ä ýõëýýä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâààã¿é ó÷èð òýäýíä ÷ ñàéðõàõ ç¿éë ¿ã¿é.
3. Ýíý ñýäâèéã õî¸ð õýñýãò õóâààæ áîëíî: Èøëýë 1-5 “Òàíä øàëòàã ¿ã¿é.”, èøëýë 6-11 áîë Äóóëàë 62:12: “Òà ¿éëäñýíèéõ íü äàãóó õ¿í á¿ðò õàðèóëäàã.” õýìýýñíèé òàéëáàð ãýæ ä¿ãíýæ áîëíî. Èøëýë 7-8 èòãýìæèò áà èòãýìæèò áóñ Õðèñòýä èòãýã÷äèéí õîîðîíäûí ÿëãààë õàðóóëäàã. Èøëýë 6-10 áîë èøëýë 7-8-ûã äàâòàí: “Þóíû ò¿ð¿¿íä ýíý íü Èóäåé ìºí ò¿¿í÷ëýí Ãðåê õ¿ì¿¿ñò” ãýæ ºã¿¿ëñýí. Ãýâ÷ èøëýë 11 Áóðõàí á¿ãäýä øóäàðãà õàíääàã ãýäãèéã òîäîðõîé ºã¿¿ëñýí.
4. Ýíý ñýäýâ íü õ¿í ººðèéí àæëààð àâðàãääàã ãýæ çààäàãã¿é. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä áîë Ìàðòèí Ëþòåðèéí: “çºâõºí èòãýëýýð çºòãºãääºã, ãýâ÷ èòãýë õýçýý ÷ äàíãààð áàéäàãã¿é.”, ýñâýë Èàêîáûí “¿éëñã¿é èòãýë ÷ áàñ ¿õìýë”, ýñâýë Åñ¿ñ Èîõàíû 15:1-8: “Áè áîë óñàí ¿çìèéí ìîä. Òà íàð áîë ìº÷ð¿¿ä. Õ¿í Ìèíèé äîòîð áàéæ, Áè ìºí ò¿¿íèé äîòîð áàéâàë, òýð õ¿í èõ æèìñ óðãóóëíà.” Ãýæ õýëñíèéã èëýðõèéëñýí ñàéí æèøýý þì. Ýíý ñýäâèéí èøëýë 6-7 “-èéíõ íü óëìààñ” áèø “-èéíõ íü äàãóó” ãýæ ºã¿¿ëäýã. Õààíà èòãýë áàéíà, òýíä àâðàë áàéíà, Ãàëàò 5:6. Áóðõàí Õðèñò÷èí õ¿íèé ñàéí ¿éëñèéã øàãíàäàã. Ìàòàé 19:29; Ëóóê 17:10. Ãýâ÷ Ðîì 6:23: “Áóðõàíû áýëýã áîë áèäíèé Ýçýí Õðèñò Åñ¿ñ äîòîðõ ìºíõ àìü ìºí.”ãýæ Ïàóëûí õýëñíèéã ìàðòàæ áîëîõã¿é. ¯íýíäýý àâðàë áà Õðèñò÷èí àìüäðàëä Áóðõàíû õî¸ð áýëýã áàéäàã, Ýôýñ 2:8-10. Ïàóë Ðîì 1:20: “Èéìýýñ áèäýíä øàëòàã ¿ã¿é.” ãýæ õýëñýí.
5. Èøëýë 18-20 Ïàóë õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû òóõàé åðºíõèé ìýäëýãèéã åðäèéí á¿òýýëýýñ ìýääýã ãýæ ºã¿¿ëæ áàéíà. Èéì õ¿ì¿¿ñò øàëòàã ¿ã¿é. Òýä: “Òà íàäàä Ñàéí Ìýäýýã èë÷ëýýã¿é Áè ÿë çýìã¿é” ãýæ õýëæ ÷àäàõã¿é.
Ïàóë 2:1: “òàíä øàëòàã áàéõã¿é” ãýæ äàâòñàí. Ãýâ÷ Ïàóë èøëýë1-5 ªºðñäèéí ãýì áóðóó, í¿ãýëò áàéäëàà ¿ã¿éñãýäýã, Áóðõàíû ýíýðýíã¿é ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã,õàðàíõóé áàéäëààñàà áîëæ Ǻâõºí Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýë õ¿ì¿¿ñèéã í¿ãëýý ãýìøèæ, Àâðàã÷èä èòãýõýä õºòºëäºã ãýäãèéã ìýääýãã¿é õ¿ì¿¿ñèéã ÿëëàäàã, ººðñäèéí í¿ãýëä øàëòàã ¿ã¿é õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé ºã¿¿ëäýã. Òýð èøëýë 5 ýíýõ¿¿ òàñ õàðàíõóé áàéäëààñàà áîëæ õ¿í õýðõýí óëàì ìóó áîëäãèéã õàðóóëñàí. Ýíýõ¿¿ ìóóãûí èëýðäýã òàë íü õ¿ì¿¿ñ õî¸ð í¿¿ð ãàðãàí øàëòàã çààæ, áîäèò áàéäàëä óëàì ìóóäñààð áàéñàí ÷ ººðñäèé㺺 ìýõýëæ èë¿¿ ñàéí áîëæ áàéíà ãýæ áîääîã áàéäàë þì. Èøëýë 1 áà 3-ò Ïàóë “õ¿í á¿ð ýý” ãýæ õî¸ð óäàà õýëñýí íü Åâðåé áîëîí Õàðü ¿íäýñòí¿¿äýä õýëñýí.
6. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä Õðèñòýä èòãýã÷äýä õàíäñàí óó? Ýíý áîë áàòòàé. ¯ë èòãýã÷ íü ýäãýýð èøëýë¿¿äýä õýëñýí ç¿éëýýñ òàòãàëçäàã. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä ò¿¿íèéã Õðèñò÷èí õ¿í áàéñàí áºãººä ãýì í¿ãýë ¿éëäñýýð áàéãààãàà õ¿ëýýí çºâøººð÷, º÷ñºí ãýæ òîäîðõîéëäîã. Òýð “Ýçýí ìèíü íàìàéã ºðøºº!!” ãýæ õàøõèðàí, ãýìøñýí. Òýð óó÷ëàãääàã.
7. ßíç á¿ðèéí áîäëóóä: “ Õ¿ì¿¿ñ òýâ÷ýýðã¿é áàéäëààñàà áîëæ àäèë ç¿éëèéã õèéäýã õýðíýý áóñäûã ÿëëàæ á¿ð ìóó ç¿éëèéã õàðóóëäàã.” Ýíý õàíäëàãà õ¿íèé òºðºëõèéí àéìøèãò í¿ãëèéã õàðóóëäàã. “Ïàóë ººðñäèé㺺 ñàéí áîëæ áàéãàà õýìýýí áîääîã õ¿ì¿¿ñò îíöëîí õàíäàí ºã¿¿ëæ áàéíà.”“Õ¿íèé òºðºëõèéí í¿ãýëò õàíäëàãà ººðèé㺺 áóðõàí áîëãîõ, ýñâýë ººðèé㺺 ºðãºìæëºõ õàíäëàãàòàé áàéäàã. Èøëýë 10 “àëäàð” íü ìºíõèéí àìüäðàëä Áóðõàíòàé õàìò áàéõ “õ¿íäýòãýë” áà àâðàëûí áýëýã òýìäãèéã èëýðõèéëäýã.
8. Ýíý ñýäâèéí çîðèëãî íü èòãýã÷ áà ¿ë èòãýã÷èéã õî¸óëàíã íü í¿ãëýý ãýìø¿¿ëýõèéí òóëä þì. Åñ¿ñ: “Ãýìøèãò¿í òýíãýðèéí õààí÷ëàë îéðõîí áàéíà.” ãýæ ºã¿¿ëñýí.
Сýäýâ: Ðîì 2:1-11
Àãóóëãà: Á¿õ õ¿ì¿¿ñ Ãýìøèõèéí òóëä ººðñäèéí í¿ãëèéí òºëºº øàíàëàõ õýðýãòýé.
Òàíèëöóóëãà
Õ¿í òºðºëõ áàéäëààðàà ñ¿íñ íü ñîõîð, ¿õñýí áºãººä Áóðõàíû äàéñàí. Ãýâ÷ ¿¿íýýñ èë¿¿ ìóó ç¿éë áàéñàí ÷ õ¿í ¿ã¿éñãýäýã. Ýñâýë òý𠺺𺺠õèéõ äóðòàé ç¿éëýý áóñäûã õèéâýë ÿëëàäàã. Ýñâýë òý𠺺ðèé㺺 Áóðõàíû ø¿¿ëòýýñ ìóëòàð÷ ÷àäíà ãýæ ¿çäýã. Ýñâýë çºâõºí ò¿¿íèéã ãýìøèë ð¿¿ õºòëºæ ÷àäàõ Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã. Ýñâýë òýð Áèáëèéí õàíäëàãà ò¿¿íä õàìààã¿é ãýæ áîääîã. Í¿ãýëò õ¿í ººðèé㺺 ¿ðãýëæ ìýõýëäýã.
I. òýä ººðºº ººðñäèé㺺 ìýõýëäýã
À. Òýä ººðñäèéíõºº õèéäýã ç¿éëèéã áóñàä õ¿ì¿¿ñ õèéâýë áóðóóøààäàã. ¯¿íèé õàìãèéí ñàéí æèøýý íü Ìàòàé 7:1-5 áàéõ. Òýíä ººðèéí í¿äýí äýõ ä¿íçèéã õàðààã¿é àòëàà áóñäûí í¿äýí äýõ ä¿íçèéã ø¿¿äýã õî¸ð í¿¿ðòíèé òóõàé ºã¿¿ëäýã. Ò¿¿íèé ø¿¿ëò øóäàðãà áóñ áàéâ. Áèä áóñàä õ¿ì¿¿ñò òýäíèé í¿ãëèéã ìýä¿¿ëýõ ¸ñòîé, ãýâ÷ òýäíýýñ ººðñäèé㺺 äýýð òàâèõûí òóëä áóñ õàðèí òýäíèéã ãýìø¿¿ëýõèéí òóëä þì.
Á. Òýä Áóðõàíû ø¿¿ëò òýäíèé äýýð áóóõûã îéëãîîã¿é. Ëóóê 13:1-5 õàð. Åñ¿ñ õî¸ð õîòûí æèøýýã èø òàòñàí. Íýã íü Ïèëàòûí ñ¿ìèéã íü ñ¿éòãýñýí Ãàëåëèéí íýãýí õîò, íºãºº íü Øèëîìîõûí öàìõàã íóðæ óíàõàä àðâàí íàéìàí õ¿í äàðàãäàæ íàñ áàðñàí òóõàé áàéëàà. Åñ¿ñ: “Õýðýâ òà íàð ãýìøèõã¿é áîë ìºõíº.” ãýæ õýëñýí. Õ¿íèé òºðºëõ áàéäàë Áóðõàíû ìºíõèéí òàìûí ø¿¿ëòèéí òàëààð : “ Àðàé ÷ èéì ç¿éë íàäàä òîõèîëäîõã¿é áàéëã¿é äýý.” ãýæ õýëýõ äóðòàé áàéäàã. Õàðèí Ýçýí: “ªºðèé㺺 á¿¿ ìýõýë. Õýðýâ ÷è í¿ãëýý ãýìøèõã¿é áîë èéì ç¿éë ÷àìä òîõèîëäîõ áîëíî.” ãýæ õýëäýã.
Â. Òýä Áóðõàíû õ¿ëöýë, òýâ÷ýýð, ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã. Íàîãèéí ¿åèéí ¿ë èòãýã÷èä ¿¿íèé õàìãèéí ñàéí æèøýý þì. Òýä Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýë áà ø¿¿ëòèéí òàëààðõ Íàîãèéí ñàíóóëãûã ¿ë îéøîîæ, ãýðëýæ, àæèë òºð뺺 õèéñýýð áàéñàí. Òýä: “Èéì ç¿éë íàäàä òîõèîëäîõã¿é.” ãýæ õýëæ áàéñàí. Ãýâ÷ èéì ç¿éë òýäýíä òîõèîëäîæ, òýäãýýð ¿ë ãýìøèã÷èä ¿åðò æèâæ ¿õñýí.
Ã. Òýä ãýìøèëã¿é õàòóó ñýòãýëòýé ãýäãýý îéëãîîã¿é, èøëýë 5. Õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû ºìíº ººðñäèéí ¿íýíõ¿¿ í¿ãýëò áàéäàëäàà ñîõðîõ ¿åä òýä ººðñäèéí äýýð Ø¿¿ëòèéí ºäðèéí Áóðõàíû àãóó óóð õèëýíã ¿ðãýëæ õóðààæ áàéäàã, Ìàòàé 23:37.
II. Òýä Áóðõàíû òàëàà𠺺ðñäèé㺺 ìýõýëäýã
À. Òýä ººðñäèéíõºº ¿íýí áàéäëûã ìýääýãã¿é. Õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû ìºí ÷àíàðûí òóõàé áóðóó òºñººëºëòýé áàéäàã. Çàðèì íü Ò¿¿íèéã ºâºã äýýäýñ øèãýý ¿íýíèé òàëààð ìýäýõã¿é áàéõ ãýæ áîääîã. Çàðèì íü Áóðõàí äýëõèéã àíõ á¿òýýõäýý ë õÿíàëòàà àëäñàí áºãººä îäîî þó õèéõýý ñàéí ìýäýõã¿é áàéãàà ãýæ áîääîã. Çàðèì íü Òýð çºâõºí õàòóó ø¿¿æ, øèéòãýõèéã õ¿ñäýã ãýæ áîääîã. Ãýâ÷ Áóðõàí áîë õàéð. Òýð áîë Áèáëèéí õ¿¿ðíýë. Òýð á¿õ õ¿ì¿¿ñèéí àâðàãäàõ çàìûã Åñ¿ñ Õðèñòèéí äîòîð òàâüñàí áºãººä Òýð á¿ãäèéã ãýìøèë ð¿¿ èðýõèéã ¿íýõýýð õ¿ñäýã. ¯¿íèéã ýíý ñýäâèéí èøëýë 4 äóðäàãäñàí. Ǻâõºí Áóðõàíû ñàéí ñàéõàí ñýòãýë õ¿íèéã í¿ãëýý ãýìøèæ, Åñ¿ñò èòãýõýä õºòºëæ ÷àäíà. Áóðõàí òýâ÷ýýð , õ¿ëöýíã¿é áàéäàë áà ñàéõàí ñýòãýëýýð áàÿí áºãººä õýíèéã ÷ àëäàãäààñàé õýìýýí õ¿ñäýãã¿é. Õàðèí á¿õ õ¿ì¿¿ñèéã ãýìøèë ð¿¿ èð¿¿ëýõèéã õ¿ñäýã. Õ¿íèé òºðºëõ áàéäàë ýíý á¿ãäýä ñîõîð áàéäàã. Òèéì õ¿íä ¿íýíèéã ìýä¿¿ëýõ íü áèäíèé ¿¿ðýã þì.
Á. Òýä Áóðõàí áîë õ¿íèéã ÿëãàâàðëàäàã ãýæ áîääîã. Ýíý ñýäýâ áèäýíä õî¸ð óäàà Òýð Åâðåé áà Õàðü ¯íäýñòýíä àäèëõàí õàíääàã ãýäãèéã ñàíóóëäàã. Åâðåé÷¿¿ä õàìãèéí ò¿ð¿¿íä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâñàí ãýæ õÿëáàðõàí áîäîæ áîëîõã¿é. Õàðü ¯íäýñòí¿¿ä ýõëýýä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâààã¿é ãýæ õÿëáàðõàí áîäîæ áîëîõã¿é. Áóðõàí çºâ áà çºâ áóñ õ¿ì¿¿ñèéí äýýð àäèëõàí áîðîî îðóóëäàã. Òýð õ¿íèéã ÿëãàâàðëàäàãã¿é. Í¿ãëèéí õºëñ áîë ¿õýë. Á¿õ õ¿í ¿õäýã. Òýð õýíèéã ÷ ÿëãàâàðëàäàãã¿é. Òýð “Ãýìøèãò¿í, Òýíãýðèéí õààí÷ëàë îéðõîí áàéíà.” ãýæ õýëñýí. Òýð õýíèéã ÷ ÿëãàâàðëàëã¿é á¿ãäýä ýíý òóõàé õýëñýí.
Ǻâëºãºº
Äàâèä “á¿õ õ¿í õóäàë÷” ãýæ õýëñýí. Òýä ººðñäèéí áîëîí Áóðõàíû òàëàà𠺺ðñäèé㺺 ìýõýëäýã. Ãýìøëýýð ¿¿íýýñ çàéëñõèé.
I. 1-р бүлэг
А. Танилцуулга –1-15-р ишлэл
Б. Ром захидлын түлхүүр үгс, 16-17-р ишлэл
1. Бурханы зөвт байдал – энэ ямар утгатай вэ?
2. Итгэлээр зөвтгөгдсөн нь – энэ ямар утгатай вэ?
В. Паул хар санаатай хүмүүсийг зэмлэдэг, 18-32-р ишлэл
1. Бурхан бол бүх юмсын Бүтээгч гэдгийг хүн мэддэг
2. Хүн Бурханыг үл хүлээн авдаг
3. Хүн өөрийн бурхдаа хийдэг
4. Бурхан хүнийг өөрийнхөө шунал тачаалын дагуу амьдрахыг зөвшөөрдөг
5. Хүн улам илүү гэм нүгэлтэй бөгөөд завхардаг
II. 2-р бүлэг
А. Паул хүмүүс өөрсдийгөө зөвт гэж бодохыг зэмлэдэг
1. Тэд бусдыг шүүдэг, гэвч өөрсдөө хуулийг сахидаггүй
2. Бүх хүмүүс хуулиар шүүгдэх болно
3. Харь үндэстнүүд ч гэсэн зүрхэндээ бичигдсэн хуультай
4. Христ дэх жинхэнэ итгэл зүрхэнд бий, ёслолууд сахих нь биш
III. 3-р бүлэг
А. Хүмүүс зөвт биш, бүгд гэм нүгэлтнүүд, 9-19-р ишлэл
Б. Хууль бидний гэм нүглийг харуулдаг – Хуулийн 2 дахь хэрэглээ, 20-р ишлэл
1. Хуулийн гурван хэрэглээний богино тайлбарлал: хяналт, толь, хөтөч
В. Есүс Христэд итгэх итгэлээр зөвтгөгдсөн нь, 21-31-р ишлэл
1. Бүгд гэм нүгэлтэй, тиймээс бүгд Бурханы өмнө буруутай (23-р ишлэл)
2. Бүгд Есүс Христэд итгэх итгэлээр үнэгүй зөвтгөгдсөн (ишлэл 24)
3. Төгс төгөлдөр Бурхан Есүс Христэд гэм нүглийг бүрэн шийтгэснээр Есүс бидний гэм нүглийн төлөө төгс өргөл болсон (ишлэл 25)
4. Хүн Хуулийг дагаснаар биш, харин Христэд итгэх итгэлээр зөвтгөгдсөн (ишлэл28)
5. Харин хүн хууль нь түүнд гурван хэрэглээгээр хэрэгтэй гэдгийг ойлгодог (III. Б., 1)
IV. 4-р бүлэг
А. Абрахам гэж хэн бэ? Тэр Бурханы өмнө хэрхэн зөвтгөгдсөн бэ?
1. Хуулийг сахисан төгс хүн үү?
2. Бурханы амлалтуудад итгэсэн хүн үү? (ишлэл 1-5)
Б. Хөвч хөндөлт, эсвэл итгэл? Абрахамд эхлээд аль нь өгөгдсөн бэ? (ишлэл 9-12)
1. Итгэлийн хүн (Эхлэл 15:1-6-г унш)
2. Хөвч хөндөлтийн хүн (Эхлэл 17:9-14-г унш)
В. Абрахам: Бид бүгдийн Эцэг (ишлэл 16-17)
1. Еврейчүүдийн Эцэг (ишлэл 16)
2. Есүс Христэд итгэдэг бусад бүх үндэстнүүдийн Эцэг (ишлэл 16)
V. 5-р бүлэг
А. Есүст итгэдэг итгэлээр өгөгдсөн зөвтгөл нь Христчдэд найдвар, энх тайвныг авчирдаг (ишлэл 1-5)
1. Харин Христчид зовох болно(ишлэл 3)
2. Гэвч тэр зовлондоо тэвчээртэй байх болно (ишлэл 4)
3. Учир нь Ариун Сүнс түүнийг найдвараар дүүргэдэг
Б. Дэлхий дэх гэм нүглийн түүх (ишлэл 12-19)
1. Адам болон Мосэгийн хоорондох Хуулигүй үеийн түүх Адамын гэм нүгэл бүх хүнд үхлийг авчирсныг баталдаг (ишлэл 13-14)
2. Адам – Христийн харьцуулалтын хязгаар; гэм нүглийн дээгүүрх Христийн аугаа ялалт нь Адамын нүглээс илүү хүчтэй (ишлэл 15-17)
3. Хоёрдахь харьцуулалт – Эсрэг тэсрэг байдал (Христ болон Адамын хоорондох) (ишлэл 18-19)
а. Нэг хүний буруу үйлдэл – ял зэмлэл
б. Нэг хүний зөвт үйлдэл – зөвтгөл
в. Нэг хүний дуулгаваргүй байдал – гэм нүгэл
г. Нэг хүний дуулгавартай байдал – зөвт байдал
В. Хуулийн Утга учир болон Үйл ажиллагаа (ишлэл 20-21)
1. Алдаа зөрчил ихэссэн
2. Нигүүлсэл улам илүү бялхсан
VI. 6-р бүлэг
А. Баптисм хүртсэн хүний Христ доторх шинэ амьдрал (ишлэл 1-4)
Б. Христ доторх Ариусгасан амьдрал – бид гэм нүглүүдийнхээ эсрэг тэмцдэг (ишлэл 11-14)
В. Христчид бол боол, гэвч нүглийн боол биш, харин Бурханы боолууд (ишлэл 15-23)
VII. 7-р бүлэг
А. Христ биднийг Хуулиас чөлөөлдөг (ишлэл 1-6)
Б. Хуулийн үүрэг (ишлэл 7-25)
1. Хууль биднийг гэм нүгэлтэйгээ хүлээн зөвшөөрөхөд тусалдаг (ишлэл 7, 13)
2. Гэм нүгэл шунал тачаал болон хүсэл тачаалыг сэрээхэд Хуулийг ашигладаг (ишлэл 8-11)
3. Хууль өөрөө сайн бөгөөд ариун (ишлэл 12)
В. Хүний гэмт чанар
1. Гэм нүгэл хүнийг хянадаг (ишлэл 14-17; 18-21; 23)
2. Христчин хүн сэтгэлдээ сайн зүйлийг хийхийг хүсдэг (ишлэл 18-19, 21-22)
VIII. 8-р бүлэг
А. Ариун Сүнс доторх амьдрал (ишлэл 1-17)
1. Бид Ариун Сүнсний дагуу амьдардаг (ишлэл 4)
2. Бид Ариун Сүнсний дагуу боддог (ишлэл 6)
3. Бидний бие гэм нүгэлтэй, гэвч бидний оюун ухаан Ариун Сүнсээр дахин шинэчлэгддэг (ишлэл 10)
Б. Бурханаас ирдэг найдвар болон тэнгэрлэг баталгаа
1. Бүтээл нь гэм нүглийн нөлөөнүүдээс чөлөөтэй байх болно (ишлэл 18-21)
2. Бид гэмт биеэс чөлөөтэй байх болно (ишлэл 23)
3. Ариун Сүнс бидний залбирлаар бидэнд тусалдаг (ишлэл 26-27)
4. Бурхан Түүнийг хайрладаг тэдгээр хүмүүсийн сайн сайхны төлөө бүх талаар ажилладаг (ишлэл 28)
5. Бурхан биднийг төрөхөөс өмнө мэддэг байсан ба Христэд итгэдэг биднийг зөвтгөдөг (ишлэл 29-30)
6. Биднийг Христ доторх Бурханы хайраас юу ч салгаж чадахгүй (ишлэл 31-39)
IX. 9-11-р бүлэг: Сайн Мэдээ нь Еврейчүүд болон Харь үндэстнүүдээс Шинэ Израилийг бий болгодог.
А. 9-р бүлэг – Бурханы амлалт: Харь үндэстнүүд итгэлээр хүлээн авсан, Еврейчүүд хүлээн аваагүй
1. Израильчууд Бурханы ерөөлийг хүлээн авсан, гэвч итгэлээр биш (ишлэл 4-5)
2. Бурхан сүислэг Израилийг Өөрийнхөө хүмүүс гэж дандаа тооцдог байсан. (ишлэл 6-7)
3. Амлалтын хүүхдүүд бол Бурханы хүүхдүүд болохоос махан биеийн хүүхдүүд биш (ишлэл 7-13)
а. Исаак мөн, Ишмаел биш (ишлэл 7)
б. Яаков мөн, Есаав биш (ишлэл 13)
4. Бурханы өршөөл
а. Фараоны жишээ (ишлэл 16-17)
б. Үл итгэгчид Бурханы хүүхдүүд байхыг сонгодоггүй (ишлэл 22)
в. Бурхан Өөрийн хүүхдүүдээ сонгодог (ишлэл 23)
Б. 10-р бүлэг – Израиль Бурханыг голсон
1. Израиль өөрийнхөө зөвт байдлыг хайсан (ишлэл 3)
2. Зөвт байдал нь зөвхөн Есүс Христээр ирдэг (ишлэл 4)
3. Бүгд итгэлээр зөвхөн Есүс Христээр аврагдсан (ишлэл 9-13)
4. Итгэл нь Бурханы Үгийг сонссоноор ирдэг (ишлэл 17)
5. Израиль Бурханы Үгийг сонссон, гэвч үүнийг хүлээн авсангүй (ишлэл 18-21)
В. 11-р бүлэг – Үлдэгсэд
1. Бурхан нигүүлслээрээ Израильчуудын үлдэгсдийг итгэл дотор хамгаалсан (ишлэл 1-6)
2. Бурхан Израильчуудыг Түүнээс авсан Харь үндэстнүүдийн ерөөлд атаархуулахыг хүсдэг (ишлэл 11-14)
3. Паул Харь үндэстнүүд өөрсдийнх нь сайнаас биш, Бурханы нигүүлслээр сонгогдсон гэдгийг нь сануулдаг (ишлэл 18-21)
4. Бурхан бүх Израильчуудыг, Өөрийн сонгосон хүмүүсийг Есүс Христэд итгэх итгэлээр аварна (ишлэл 25-27)
5. Бурханы мэргэн ухаан болон оюун ухааныг хүн мэдэх боломжгүй (ишлэл 33-36)
X. 12-р бүлэг
А. Ариуслын амьдрал – Хуулийн гурав дахь хэрэглээ
1. Христчид дэлхийн хүмүүсээс өөрөөр боддог (ишлэл 1-3)
2. Христчид Ариун Сүнснээс өөр өөр бэлгүүдийг хүлээн авдаг (ишлэл 6-8)
3. Христчдийн онцлог шинжүүд болон үйлсүүд (ишлэл 9-20)
XI. 13-р бүлэг
А. Христчин хүн Засгийн газарт хамаарах нь
1. Бурхан засгийн газрыг тогтоодог (ишлэл 1-2)
2. Тийм учраас хүн засгийн газрынхаа эсрэг бослого гаргаж болохгүй (ишлэл 12)
3. Захирагчд сайн зүйл хийх ёстой (ишлэл 3-4)
4. Бид татвараа төлөх хэрэгтэй (ишлэл 6)
5. Христийн итгэлийн түүхэнд гарсан бэрхшээлүүд
а. Нацист Германы засгийн газарт дуулгавартай байх уу?
б. Дийтрих Бонхеоферын жишээ
в. Ариун Ромын Хаанчлал дахь Лүтхерианчууд
г. Мартин Лүтхерийн бодлууд
Б. Христ доторх амьдралын тухай илүү бодлууд
1. Хуулийг биелүүлэх – гэхдээ хайраар! (ишлэл 8-10)
2. Христчин хүмүүс дэлхийгээс ялгаатай зан чанар гаргах нь (ишлэл 13-14)
XII. 14-р бүлэг
А. Христэд итгэгч итгэл доторх сул дорой ах дүүтэйгээ хэрхэн хандах вэ?
1. Энэ бүлгийн агуулга нь – харь үндэстнүүдийн сүм дэх ерөөгдсөн мах
2. Хүчтэй итгэлтэй хүний аюул
а. Их зан (ишлэл 3)
3. Сул дорой итгэлтэй хүний аюул
а. шүүгч байх (ишлэл 3-4)
4. Илүү хүчтэй ах дүүсийн найдвартай хариулт
а. Итгэлээр сул дорой ах дүүгийнхээ итгэлийг алдруулах ямар нэг үйлдлээс зайлсхийх (ишлэл 19-21)
5. Орчин үеийн жишээнүүд
а. Тамхидалт
б. Архидалт
XII. Дүгнэлт
А. Ойрын ирээдүйн төлөөх Паулын төлөвлөгөөнүүд (15-р бүлэг)
Б. Ром дахь Христчин найздаа мэндчилсэн нь (16-р бүлэг)
В. Сүмд зөрчилдөөнийг авчирсан хүмүүсийн талаарх тайлбарал санаанууд (ишлэл 17-19)
The NIV Study Bible. 1985.
The Zondervan Corporation. International Bible Society
Паулын Ром уруу илгээсэн захидал
Зохиогч
Энэхүү захидлыг бичигч нь Паул элч байжээ (1:1-ийг хар). Эртний сүмээс Түүний бичээсийн эрхийн эсрэг боссон нэг ч илэрхийлэл байгаагүй. Энэ захидал нь Паулын амьдралын илэрхий болсон баримтуудтай нийцсэн олон тооны түүхэн тайлбаруудыг багтаадаг. Уг захидлын сургаалын агуулга нь түүний бичсэн бусад захидлуудтай харьцуулбал Паулынх гэдэг нь тодорхой юм.
Бичсэн он, сар болон газар
Уг ном нь МЭ57 оны хаврын эхээр бичигдсэн байх. Паул гурав дахь илгээлтийн аялалда Иерусалим дахь ядуу тарчиг итгэгчдийн төлөө цуглаануудын даалгавраар цуглуулж Иерусалим руу өргөлийг авч буцахад бэлэн болсон байсан (15:25-27-г хар). 15:26-д Паул Македони болон Ахайн сүмүүдээс альхэдийн тусламжийг хүлээн авчихсан байсан, тиймээс тэр Коринтод байсан эсвэл тэнд альхэдийн байсаар байсан гэдгийг илэрхийлсэн. Тэр 1-р Коринтыг бичих үедээ (1Кор16:1-4) Коринтод хараахан байгаагүй (3 дахь илгээлтийнхээ аялалаар) бөгөөд 2-р Коринтыг бичихдээ (2Кор8-9) хандив цуглуулах нь асуудал нь шийдэгдээгүй байсан, тиймээс Ромын бичээс нь 1,2-р Коринтын дараа байх нь зайлшгүй. Ном бичигдсэн хамгийн магадлалтай газар нь Коринт эсвэл Кенхра байх (ойролцоогоор 6 миллийн зайтай), яагаад гэвэл Кенхрагийн Фойбе болон Гайст өгсөн (16:1) тайлбаруудаас үзвэл Паулын гэрийн эзэн нь (16:23) Коринт хүн байсан байж магадгүй (1Кор 1:14-ийг хар). Ерастус (16:23) бас Коринт хүн байсан байх (2Тим4:20).
Хүлээн авагчид
Захианы анхны хүлээн авагчид нь Ром дахь сүмийн хүмүүс байсан (Ром1:7). Тэд голдуу харь үндэстнүүд байжээ. Хэдий тийм ч Еврейчүүд сүмийн цөөн хэсгийг бүрдүүлсэн байх нь зайлшгүй (4:1, 9-11-р бүлгийг хар), Паул Ромын сүм рүү бүтэн захиаг илгээсний дараа тэр эсвэл өөр хэн нэгэн нь түгээлтийг илүү нийтлэг илүү богино хэлбэрээр (1-14 эсвэл 1-15-р бүлэг) ашигласан байж магадгүй. (2Петр3:15-ыг хар).
Гол сэдэв
Паулын Ром захидлын нэн тэргүүний сайн мэдээ болох Еврей болон харь үндэстэн адилхан, бүх хүн төрөлхтний төлөөх Бурханы аврал болон зөвт байдлын төлөвлөгөө юм (1:16-17). Хэдийгээр итгэлийн зөвтгөлийн талаар энэ сэдвээс зарим нь илэрхийлдэг боловч энэ нь уг номын мэдээг илүү хангалттай тунхагладаг өргөн сэдэв гэдэг нь харагддаг. “Бурханаас зөвт байдал” (1:17) нь итгэлийн зөвтгөлийг агуулдаг, мөн энэ нь гэм, ариусгал болон найдвартай байдал зэрэг санаануудыг хамруулдаг.
Зорилго
Паулын энэхүү захидлыг бичсэний зорилго нь:
1. Тэр Ромд зочлох өөрийн замаа бэлдэхийн тулд, Испани руу хийхээр төлөвлөсөн илгээлтээ санал болгохын тулд бичсэн (1:10-15, 15:22-29).
2. Тэр өмнө нь элчийн сургаалыг хүлээн аваагүй байсан сүмд авралын үндсэн ойлголтыг үзүүлэхийн тулд бичсэн.
3. Тэр Бурханы авралын нийт төлөвлөгөөн дэх болон харь хүмүүсийн хоорондох нөхөрлөлийг тайлбарлахыг зорьсон. Сүм дэх илүү том харь үндэстний бүлэг Еврей Христчдийг гадуурхсан, яагаад гэвэл Еврей итгэгчид аж байдлын хуулиуд болон ариун өдрүүдийг нарийн сахидаг байсан. (14:2-6)
Үйл явдал
Паул энэ захидлыг бичих үедээ гурав дахь аяллаараа Коринтод байсан байж магадгүй. (Үйлс 20:2-3). Тэр Газрын Дундад Тэнгисийн зүүн хойг дахь ажлаа бараг дуусч байсан (15:18-23-ыг хар) бөгөөд Ромын сүмд зочлохыг маш их хүссэн (1:11-12; 15:23-24-ийг хар). Энэ үед тэр Ром руу явж чадахгүй байсан, яагаад гэвэл Иерусалимын ядуу тарчиг Христэд итгэгчдийн төлөө харь үндэстний сүмүүдээс цуглуулсан хандиваа биеэрээ хүргэх ёстой гэдгийг мэдэрсэн. Тэр Ром руу явахын оронд Испани руу явах илгээлттэйгээ холбоотой айлчлалынхаа төлөө тэндэх Христчдийг бэлтгэхийн тулд захидал илгээсэн. Олон жил Паул Ромд очихыг маш их хүсэж байсан бөгөөд энэ захиа нь няхуур, тогтолцоотой теологийн танилцуулгаар тэр сайн мэдээг тунхаглахын тулд очихоо мэдэгдсэн. Тэр Ромын цуглаантай өмнө нь танилцаагүй учраас сүмийн асуудлын талаар бараг бичээгүй. (гэвч дараах ишлэлүүдийг хар. 14:1-15:13, 13:1-7, 16:17-18).
Агуулга
Паул бүх хүн төрөлхтний сүнслэг нөхцөл байдлыг тоймлон тайлбарладаг. Тэрээр Еврейчүүд болон харь үндэстнүүд гэм нүгэлтэй учраас адилхан аврал шаардлагатай. Тэрхүү аврал нь Бурханаар өгөгдсөн Есүс Христ болон Түүний загалмай дээрх чөлөөлөлтийн ажлаар хийгдсэн. Энэ нь хангамж боловч хүн төрөлхтөнтэй үргэлж харилцаатай Бурханаар гэсэн зарчим, итгэлээр хүлээн авагдах ёстойг Абрахамын жишээгээр үзүүлдэг. Тиймээс аврал нь зөвхөн Христийн амьдралаас эхэлдэг. Паул итгэгч хүн хэрхэн үхэл, хууль, нүглээс чөлөөлөгдөхийг үзүүлэхийг, хангамж нь үхэл болон дахин амилалтанд Христтэй нэгдэх нэгдлээр, Ариун Сүнсний хүч болон оршихуйд амьдарснаар хийгдэх боломжтой гэдгийг илэрхийлсэн. Паул бас Израйльчууд одоогоор үл итгэгчдийн байдалд байгаа ч Бурханы авралын төлөвлөгөөнд багтах зайтай гэдгийг харуулдаг. Одоо зөвхөн цөөхөн Израйльчууд итгэдэг, гэхдээ “бүх Израйль аврагдах болно” (11:26) энэ үед цаг нь ирнэ. Уг захидлыг Христэд итгэх итгэлээ дэлхийд болон сүмд бодитоор хэрэгжүүлэхийн тулд уншигчдыг ятгасан ятгалгаар төгсгөдөг. Паулын бусад захидлууд энэ захидал шиг одоо болон ирээдүйг хамарсан, сайн мэдээний гүн гүнзгий агуулга болон нөлөөг илэрхийлдэггүй.
Онцлог шинжүүд
1. Паулын захидлуудаас хамгийн системтэй нь. Энэ теологийн нарийн найруулалтай захидал.
2. Христийн сургаалын онцгой ач холбогдол. Теологийн сэдвийн ач холбогдол, дугаар нь дараах зүйлсийг хөнддөг: нүгэл, аврал, ивээл, зөвт байдал, зөвтгөл, ариусгал, чөлөөлөлт, үхэл болон дахин амилал.
3. Хуучин гэрээний ишлэлүүдийг өргөн хэрэглэдэг. Паул захидлууддаа Хуучин гэрээнээс тогтмол иш татдаг, ялангуяа 9-11-р бүлгийг хар.
4. Израйлийн төлөө гүнзгий санаа тавьдаг. Паул түүний одоогийн байдал, харь үндэстнүүдтэй харилцах харилцаа болон авралын тухай бичдэг.
Ром 3-р бүлэг
Паул өөрсдийгөө ёс суртахууны “номлогчид” гэж үздэг хүмүүст хандаж хэлээгүй. Тэр одоо Ромын Христчдэд хандаж хэлж байна. Тэр “бид” гэсэн нэр томъёог их хэрэглэж байна. Паул мөн Бурханы чин үнэн Үгээр итгэмжлэгдэж байсан Еврейчүүд хэрхэн ерөөгдсөн талаар ярьдаг. Паул хотуудын синагогуудаас номлолоо эхэлдэг гэдгийг бид мэднэ. Түүний хэв маяг нь судруудын энд тэндээс тэдэнтэй мэтгэлцэх юм. Паул харилцан яриа өрнүүлснээр Ромын Христчдэд юм бүрийг тайлбарлаж байна.
Еврей хүний гурван мэтгэлцээн:
Ишлэл 1: Еврей хүн хэлсэн нь: Хэрэв Хууль болон хөвч хөндөлт нь надад ашиг тусгүй юм бол Еврей хүний хувьд надад ямар давуу тал байх вэ?
Ишлэл 2-4: Паулын хариулт: Тэр үүнд тэвчээртэй, нухацтайгаар хандаж байна. Тэр үлдэгсдийн итгэмжтэй байдлын талаар ярьсан. Өөрөөр хэлбэл, Бурханы Үг итгэмжит бөгөөд зарим Еврейчүүд Түүний Үгийг хүлээж авсан.
Ишлэл 5: Еврей хүний 2 дахь эсэргүүцэл: Бурхан Түүний эцсийн алдрын өдөрт Еврейчүүд дээр хараал буулгах уу?
Ишлэл 6-8: Паулын 2 дахь хариулт: Паул урвагч Еврей шиг адил мэтгэлцээнийг хийж чадах нь тодорхой. [Еврейчүүд Паулын теологиос ноцтой ёс суртахууны сүйрлийг харсан. Тэр сайныг гаргахын тулд мууг хийхийг хүнд уриалж байна гэж тэд ойлгосон].
Ишлэл 9а: Еврейн 3 дахь эсэргүүцэл: Бид Харь үндэстнүүдээс илүү муу юу? Еврейчүүд үнэхээр сүүлчийн байранд орох уу?
Ишлэл 9б-20: Паулын 3 дахь хариулт: Бүх хүн Бурханы өмнө зогсох ёстой, гэвч (1) нүгэлтнийг захирдаг нүглийн хүч байдаг бөгөөд (2) Паул хүний завхарсан, Бурханлаг бус байдлыг үзүүлэхийн тулд Хуучин Гэрээнээс иш татсан.
Ишлэл 3: Зарим Еврейчүүд итгэмжит бус байх гэдэг нь Бурхан итгэмжит бус гэсэн утгатай биш гэдгийг баталсан.
Ишлэл 8: Паул аврал нь үйлсээр биш гэж номлодог учраас тэд хожим нүглийн уучлалыг хүлээн авахын тулд нүгэл үйлдэж болно гэж зарим хүмүүс ярьж байна гэдгийг Паул дурдаж байна. Өөрөөр хэлбэл тэд хэдий чинээ мууг хийнэ тэдэнд үр дүнд нь төдий чинээ сайн. Энэ бол гүтгэлэг гэж Паул хэлж байна.
Ишлэл 9: Бид нүглийн төлөө Бурханы өршөөлийг хүлээн авдаг нь бидний давуу тал юм (ишлэл 19-ийг хар), гэвч бид мөн Еврей болон Грек хүн шиг нүгэлтнүүд.
Ишлэл 10-12: Дуулал 14:1-3-аас иш татсан. Энэ ишлэл нь “сайныг хийдэг нь нэг ч алга”. Мэдээж Паул энэ нь нэг ч хүн зөвт биш гэсэн утгатайг мэднэ. Ишлэл 20-28 дээр тэр бид хэрхэн зөвт болсныг харуулдаг.
Ишлэл 13-18: Паул эдгээр ишлэлүүдэд Хуучин Гэрээнээс иш татсан. Бид эндээс ямар нүгэлт нөхцөл байдал байгааг (10-12), гэмт амьдрал (13-15) болон гэм нүглийн эх үүсвэрийг харж байна (17-18)
Паул Дуулал 5:9, 140:3 (ишлэл 13), 10:7 (ишлэл 14) болон Исаиа 59:7-8 (ишлэл 15-17).
Ишлэл 18: Гэм нүглийн эх үүсвэр нь хүмүүсийн нүдний өмнө байдаг Бурханаас эмээх айдас байхгүй байгаа учраас юм. Бурханаас эмээх айдас байхгүй байгаа тул тэд Түүнийг хардаггүй, хэлээрээ ч, хөлөөрөө ч Бурхан байгаа мэт үйлддэггүй.
Энэхүү айдсаар юу илэрхийлж байна? Хайр байгаа бол айдас нь эцгийгээ гомдоохоос айдаг хүүгийн айдастай адил юм. Хайр байхгүй бол айдас нь эцгээсээ шийтгэл авах айдастай адил юм.
Ишлэл 19, 20: Бид Хуулийн 2 дахь хэрэглэгчид. Өөрөөр хэлбэл Хуучин Гэрээ нь зөвхөн Еврейчүүдэд хандаагүй, бүх хүмүүст хамаатай. Паул өмнөх ишлэлүүдэд Исаиагийн ном болон Дуулал номноос ишлэлүүдийг иш татжээ. Тиймээс тэр Мосэгийн Хуулийг иш татаагүй, энэ нь зөвхөн Еврейчүүдэд биш, бүх хүмүүст хамаатай гэдгийг тодорхой харуулсан байдаг. Энэ нь хүний нүгэлт байдал юм. Хамгийн чухал нь Сайн мэдээнээс өмнө Хууль ирдэг, яагаад гэвэл Сайн мэдээ нь хэн нэгэн Хуулиар буруушаагдаагүй бол утга учиргүй гэсэн утгатай.
Ишлэл 21-31: Итгэлийн зөвтгөл
Ишлэл 21: Мэдээж эш үзүүлэгчид ба хууль Хуучин Гэрээг илэрхийлдэг, мөн хуулийн гүнзгий утга агуулгыг илэрхийлж байна.
Ишлэл 22: Есүс Христэд итгэх итгэл. Зөвт байдлын энэ тунхаг “хэн итгэж байна?”, тэдэнд ирдэг. Энэ нь Еврей, Харь үндэстэн ялгаагүй, итгэж байгаа бүгд гэсэн үг. “Итгэлээр” гэдэг нь энд хоёр удаа, хүчтэйгээр дурдагдсан байна.
Ишлэл 23: Бурханаас ирж байгаа энэ илчлэл нь бүх дэлхийнх. Бүгд нүгэлтэй, тиймээс хууль бидэнд бүгд гэм нүгэлтэйг тунхагладаг. Бурхан зөвхөн хууль болон гэм нүглийг харвал, биднийг зөвт гэж тунхаглаж чадахгүй.
Ишлэл 24: Ганцхан золиосоор л Бурхан хэн нэгнийг зөвт гэж тунхаглаж чадна. Энэ нь дайны олзлогдогсод болон боолуудыг хэрхэн барьцаагаар аварч байгаатай адил. Үүний жинхэнэ агуулга нь чөлөөлөх биш, барьцаалах юм. “Есүс Христийн барьцаагаар”, “Түүний нигүүлслээр” биднийг зөвт гэж тунхагласан гэдгийг үлдсэн ишлэлүүд бидэнд хэлдгийг бид хардаг. Энэ нь шүүхийн үйл ажиллагаа боловч хуулиас ангид. Үнэндээ энэ нь хуулийн зөвийг зөрчиж байна. Яагаад гэвэл шүүгч зөвт хүнийг таньж чадна, гэвч шүүгч ямар ч хүнийг зөвтгөж чадахгүй. Гэвч бид мөн “зөвтгөгдсөн”.
Ишлэл 25: Паул энд итгэлийг дахин дахин чухалчлан үзсэн. Энэ бүтээлэг Хуучин Гэрээний өргөлийн цустай биш, Христийн цустай холбогддог. Христ үүнийг биелүүлсэн. Хуучин Гэрээний өршөөлийн суудлыг Эвлэрүүллийн өдөрт жилд нэг удаа хамгийн дээд ахлах тахилч цусаар бүрхдэг байжээ. Энэ санаа нь өршөөлийн суудал дотор байсан хуулийн хавтангууд өргөлийн цусаар бүрхэгдэх болсон гэсэн утгатай. Ийм маягаар хүмүүсийн гэм нүгэл нь бүрхэгдэх болно. Өршөөлийн суудал болон батлан даалтын бичгийг грек хэлээр “ilastarion” гэдэг. Паул энэ захидлыг бичих үед сүм хэвээрээ байсан учир хүмүүс түүний хэллэгийг сайн ойлгодог гэдгийг бид санаж байна. Ромын гүрний чөлөөлөгдсөн боол үргэлж нүүр эсвэл биен дээрээ тэмдэгтэй явдаг байсан бөгөөд түүнийг боол биш гэдгийг батлах “батлан даалт”-ын баримт бичиг байдаг байв.
Бурхан Христийг дэлхийд ирэх хүртэл үл итгэгчдийн бус, итгэгчдийн гэм нүглийн дээгүүр өнгөрсөн. Өршөөлийн суудал нь ирэх гэм нүглийн жинхэнэ халхавч болох Эзэн Есүс Христ юм. Бурхан Өөрөө золиосыг хангадаг шүүгч Бурхан учраас өөр хэн нэгнээр тайтгаруулагдах ёстой хилэгнэсэн харийн бурхан биш. Бидний ойлгох түлхүүр нь: Бурханы уур хилэн буцсан. Гэвч Бурхан зөвт бус байдлыг шийтгэсэнгүй гэж бодсон тэдгээрийн төлөө, эсвэл Грекийн гүн ухаантан Эпикурус шагнадаг ч үгүй, шийтгэдэг ч үгүй анхаарал халамжгүй бурхад оршдог гэж ойлгосон учир Түүний Хүү ирж, загалмай дээр нас барах хүртэл хуучны бүх хүмүүсийн хууль бус байдлын дээгүүр өнгөрсөн.
Ишлэл 27: Бидний өөрсдийн зөвт байдал үйлсээс хамаардаг тул “амаа тат”. Энэ ишлэл хүн хуулийн үйлсээс ангид зөвтгөгдсөн итгэлийн үйлсийн тухай Мартин Лүтхерийн ойлголтыг чухалчилжээ.
Ишлэл 31: Лүтхер “Итгэл бүх хуулийг биелүүлдэг, үйлс бол хуулийн өчүүхэн хэсгийг ч биелүүлдэггүй” гэж хэлсэн. Гэвч хууль нь нүглийн мэдлэг уруу удирдан үүнгүйгээр итгэл нь боломжгүй гэдгийг дурдах хэрэгтэй. Бид итгэл дотор байхад хууль өдөр бүр бидний нүглийг харуулдаг хэвээрээ.
Оросын лютеран ингриан цуглааны доктор Харонд Бюлсын захидлууд дахь номлолын тэмдэглэлүүд
хуудас 15-18 Ñýäýâ Ðîì 4:1-8
1.Èóäåéçì, Èñëàì, Õðèñòèéí Ñóðòàë íü Àáðàõàìûã äóðääàã. Ãýâ÷ çºâõºí Õðèñòèéí ñóðòàëä Àáðàõàìûã èòãýã÷äèéí Ýöýã ãýæ ºã¿¿ëäýã. Ýíý áîë Ðîì 4 ñýäýâ. Òýð Õðèñòýä èòãýñíýýð çºâòãºãääºãèéí øèëäýã æèøýý þì. ̺í Èîõàí 8 áà Ãàëàò 3 õàð.
2.Ïàóë Ðîì 3:21: “Õàðèí ýä¿ãýý Áóðõàíû çºâ íü Õóóëèàñ ãàäóóð èëýðõèéëýãäýâ. ¯¿íèéã Õóóëü áà Ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä ãýð÷èëñýí þì.” ãýæ õýëñýí. Ïåòð ¯éëñ 10:43: “Ò¿¿íä èòãýñýí õýí áîëîâ÷ Ò¿¿íèé íýðýýð í¿ãëèéí óó÷ëàëûã õ¿ëýýí àâäàã ãýæ á¿õ ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä Ò¿¿íèéã ãýð÷èëäýã” ãýæ õýëñýí. ̺í Åñ¿ñ Õðèñò Ëóóê 24:27: “Ìîñýãýýñ ýõëýí á¿õ ýø ¿ç¿¿ëýã÷èä, á¿õ Ñóäà𠪺ðèéíõ íü òóõàé þó õýëñíèéã òàéëáàðëàñàí.” Õóó÷èí Ãýðýýíèé ãîë ñóðãààë þó âý? Õðèñò, í¿ãëèéí óó÷ëàë, èòãýëýýð çºâòãºãäºõ òóõàé þì. Èîõàí 8:33-59 õàð.
1. Ýíý ñýäâèéí èøëýë 1 èéì ìàÿãààð óíøèæ áîëíî: “Áèä ìàõàí áèåýðýý áèäíèé ºâºã áîëñîí Àáðàõàì
þóã îëñîí ãýæ õýëýõ âý?” ýñâýë “Áèäíèé ìàõàí áèåèéí ýöýã Àáðàõàì ººðèéí ¿éëñ áà õè÷ýýë ç¿òãýëýýðýý þóã îëñîí ãýæ áèä õýëýõ âý?” ãýæ óíøèæ áîëíî. Ýíý ñàíààãààð áèä õî¸ð äàõü èë¿¿ ñàéí îð÷óóëãûã õýëýëöýíý.
2. Èøëýë 2- ûí óòãà íü: “Õýðýâ Àáðàõàì (¿íýõýýð) ¿éëñýýðýý çºâòãºãäñºí áîë òýð ñàéðõàõ þìòàé. Ãýõäýý Áóðõàíû ºìíº (çîãñîõ øàëòãààí) áèø.” Õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéíõºº ¿éëñýýð áàõàðõäàã íü ¿íýõýýð ¿íýí þì.Ýíý íü ãýì í¿ãýëòýé õ¿íèé òºðºëõ ÷àíàðûã õàðóóëäàã. Ãýâ÷ èòãýã÷äèéí ýöýã Àáðàõàì ÷àäèë Áóðõàíû ºìíº ñàéðõàõ ç¿éë áàéãààã¿é. Áèä ò¿¿íèé õ¿¿õä¿¿ä ãýæ õýð èõ áàõàðõàõ áèëýý!
3. Áèáëèéí äóó õîîëîé áîë Áóðõàíû äóó õîîëîé. Ýõëýë 15:6 íü Ãàëàò 3:6-ä äàâòàãäñàí: “Àáðàõàì Áóðõàíä èòãýñýí” ãýñýí íü “Àáðàõàì Áóðõàíû õýëñýí ¿ãýíä èòãýñýí” ãýñýí óòãàòàé. Àáðàõàì èòãýëýýðýý çºâò ãýæ òîîöîãäñîí, ¿çýãäñýí, õýëöýãäñýí. Áóðõàí ªºðèéí ºìíºõ Àáðàõàìûí áàéð ñóóðèéã ººð÷èëñºí. Ýíý èøëýëä Õðèñòèéí çºâò áàéäëûí òóõàé ºã¿¿ëæ áàéíà óó? Òèéì. Èîõàí 8: 56 õàð. Á¿õ Ñàéí Ìýäýýã Ðîì 4:3 íýãòãýí õýëñýí. Áèáëè á¿õýëäýý äàíäàà èòãýëèé㠺㿿ëäýã áºãººä Õðèñòèéí çºâòãºëä èòãýë øèéäâýðëýõ ¿¿ðýãòýé áàéäàã. ¯¿íèéã á¿¿ ìàðò!!
4. Èøëýë 4: “Àæèë õèéäýã õ¿íèé õóâüä öàëèí áîë ºãëºã áóñ, õàðèí òºëáºð ãýæ òîîöîãääîã.”ãýñýí. Ýíý áîë ºäºð á¿ðèéí àìüäðàë äýýð áàéäàã èëýðõèé ¿íýí. Ýíý íü õ¿÷ ÷àäëûí õààí÷ëàëä õàìààòàé. Ïàñòîð õ¿íèé öàëèí ÷ àäèë èâýýë áóñ, õèéñýí àæëûí íü õºëñ þì: “Àæèë÷èä õºëñºº àâàõ íü çîõèñòîé.” Ëóóê 10:7. Ãýâ÷ Áóðõàíû õààí÷ëàëä ýíý çàð÷èì ¿íýìëýõ¿é ä¿ðýì þì. Áè Áóðõàíû Õóóëèéã òºãñ äàãàñàí ìýò îäîî ÷ ººðèéí àæëààð áóñ èâýýëýýð àâðàãäñààð áàéíà.
7. Èøëýë 5 Õðèñòèéí ñóðòëûí ãîë öºìèé㠺㿿ëäýã. Èøëýë 4 áà 5: õºëñ áà ºãëºã ãýñýí õî¸ð ýñðýã óòãàòàé ¿ã ãàðäàã. “Àæèë õèéäýãã¿é õ¿í” íü “Ò¿¿íä èòãýäýã õ¿í” áóþó “ õ¿ëýýí àâäàã õ¿íèéã” èëýðõèéëäýã. Ýíä èòãýëèéã õ¿ëýýí àâàõ ãýñýí ¿ãýýð èëýðõèéëñýí. Ýíý èøëýëä “Àæèë õèéääýã õ¿í” íü “Áóðõàíëàã áóñ õ¿í” áóþó èòãýýã¿é á¿õ õ¿ì¿¿ñèéã èëýðõèéëñýí. Èòãýýã¿é áàéõäàà Àáðàõàì áóðõàíëàã áóñ õ¿í áàéñàí.Õýäèéãýýð òýð áóðõàíëàã áóñ õ¿í áàéñàí áîëîâ÷ Õðèñòèéí çºâòãºëèéí áýëãèéã òýð õ¿ëýýí àâñàí. Ýíý ÿâäàë ìàíàé ýðíýýñ (ÌÝ) 2000 ãàðóé æèëèéí ºìíº áîëñîí.
8. Èøëýë 6 ìàíàé ýðíýýñ 1000 ãàðóé æèëèéí ºìíºõ Õóó÷èí Ãýðýýíèé ¿åèéí òîìîîõîí ¿ëãýð äóóðàéëàë Äàâèäûã òàíèëöóóëäàã. Óó÷ëàãäñàí èòãýã÷äèéã “èâýýãäýãñýä” ãýæ íýðëýñýí. Ýíý áîë Õðèñòèéí Ñóðòëûí ãîë öºì þì.
9. Èøëýë 7-8 Ïàóë Äóóëàë 32:1-2 èø òàòñàí. “åðººëòýé” ãýñýí ¿ã ýäãýýð èøëýë¿¿äýä õî¸ð óäàà ãàðñàí. Ýíý èòãýã÷äèéí óó÷ëàãäñàí áàéäëûã èëýðõèéëäýã. Ýíý íü èøëýë 6 äàõü “èâýýãäñýí “ ãýñýí ¿ãòýé õîëáîîòîé. Èøëýë 7-8-ä Ïàóë áà Äàâèä íàð Áóðõàíû àìëàëò, ¨õîâàãèéí àâðàëûã òîäîðõîéëîõûí òóëä ãóðâàí ¿éë ¿ãèéã õýðýãëýñýí: “óó÷ëàãäàæ, äàëäëàãäñàí, ¿ë òîîöîõ”. Ǻâòãºë áà óó÷ëàë íü àäèë. Õðèñò ìèíèé í¿ãëèéã ¿¿ðñýí áºãººä íàäàä ªºðèéí çºâèéã ºãñºí.
10. Ýíý á¿ëãèéí òóõàé ñàíóóëàã÷ íü ýíýõ¿¿ ñýäýâ áèø, Ýõëýë 17:5 Áóðõàí Àáðàõàìä: “Áè ÷àìàéã îëîн ¿íäýñòíèé ºâºã áîëãîñîí.” ãýæ õýëñýí ¿ã áèëýý. Ýíý íü Àáðàõàì áîë Åñ¿ñò èòãýã÷ Åâðåé÷¿¿ä áîëîí õàðü ¿íäýñòí¿¿äèéí ýöýã ãýäãèéã èëýðõèéëñýí. Àáðàõàìààñ (Ì.Ý.ª. 2000) õîéø ñàÿ ñàÿ èòãýã÷èä àìüäðàí, íàñ áàðæ ìºíõèéí àìüäðàëä îðñîí.
Ñýäýâ Ðîì 4:1-8
Àãóóëãà: Õóó÷èí Ãýðýýíä èëýðõèéëýãäñýí Áóðõàíû çºâòãºë
Òàíèëöóóëãà
Èõýíõ õ¿ì¿¿ñ Õóó÷èí Ãýðýýíèé ¿åèéí õ¿ì¿¿ñèéã Øèíý Ãýðýýíýýñ ººð çàìààð àâðàãäñàí ãýñýí áóðóó îéëãîëòòîé áàéäàã. Ãýâ÷ ýíý áîë çºâ áèø. Õ¿íèéã í¿ãýë ¿éëäñýí äàðóéä Áóðõàí Àâðàã÷èéã àìëàñàí, Ýõëýë 3:15. Ýíý àìëàëò Õóó÷èí Ãýðýýíèé òóðøèä äýëáýýëýõ öýöýã àäèë õºãæñºí. Ýíý ñýäýâò õî¸ð æèøýý äóðäàãäñàí. Åñ¿ñ (Ëóóê 24:37), Ïåòð (¯éëñ 10:43) áà Ïàóë (Ðîì 3:21) íàð àâðàëûí Ãàíö çàì áàéäàã áºãººä ýíý íü Õóó÷èí Ãýðýýíä àëü õýäèéí èëýðõèéëýãäñýí ãýäãèéã òîäîðõîé ºã¿¿ëñýí
I. Õðèñòýýñ ºìíº 2000 æèëèéí òýðòýýõ Àáðàõàìûí æèøýý, èøëýë 1-5
À. Àáðàõàìä áàõàðõàõ ç¿éë îãò áàéãààã¿é. Ýíý äýëõèéí õààí÷ëàëä õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéí õèéñíèéõýý õºëñèéã àâäàã, èøëýë4. Ýçýí íü àæèë÷èíäàà õºäºëìºðèéí õºëñèéã íü ºãäºã áºãººä ýíý áîë èâýýë áèø. Àæèë÷èí õºëñºº àâ÷ áàéãàà þì. Òºðºëõèéí ãýì í¿ãýëòýé õ¿í Áóðõàíû õààí÷ëàë ðóó îðîõ ýíý çàð÷ìûã ººð÷ëºõèéã õè÷ýýäýã. Ãýâ÷ í¿ãýëò õ¿í àæèë áà íýð íºëººãººð Áóðõàíä õ¿ëýýí çºâøººðºãäºæ ÷àäàõã¿é, Ðîì 3:23. Õ¿í áîë õýâëèéä áèé áîëîõîîñîî ë ãýì í¿ãýëòýé òºðäºã. Í¿ãëèéí õºëñ áîë ¿õýë, Ðîì 6:23. Õ¿í ººðèé㺺 àâàð÷ ÷àäàõã¿é. Àáðàõàì Ì.Ý.ª.2000 æèëèéí òýðòýý ýíý õè÷ýýëèéã ñóðñàí. Ýíý íü èøëýë 5 Àáðàõàìûã áóðõàíëàã áóñ õ¿í ãýæ äóóäñàíààð èëýðõèéëýãääýã.
Á. Àáðàõàì Áóðõàíä èòãýñýí íü Ò¿¿íèéã çºâò ãýæ òîîöóóëñàí, èøëýë 3. ¯¿íèéã ýíä Ýõëýë 3:15-ààñ èø òàòñàí áºãººä Ãàëàò 3:6 äàõèí èø òàòñàí. Åñ¿ñ Àáðàõàìûí òóõàé: “Òà íàðûí ýöýã Àáðàõàì Ìèíèé ºäðèéã õàðíà ãýýä áàÿñàæ áàéñàí,” ãýæ õýëñýí. Ýíý þóã èëýðõèéëæ áàéíà âý? Ýíý íü òýð çºâõºí àâðàë áà óó÷ëàëûí òàëààð Õðèñòèéí çºâòãºëä èòãýñíèéã õàðóóëäàã. Ýíý íü Ôèëèïïîé 3:9: “Õóóëèàñ ãàðäàã ººðèéíõºº çºâò áàéäàëòàé áèø, õàðèí Õðèñòýä èòãýõ èòãýëýýð èðäýã, èòãýëèéí ¿íäñýí äýýð Áóðõàíààñ èðäýã çºâò áàéäàëòàé Ò¿¿íèé äîòîð áè îëäîõûí òóëä þì.” ãýæ Ïàóëûí õýëñýíòýé àäèë. Àáðàõàìä Áóðõàíû ºìíº áàõàðõàõ ç¿éë þó ÷ áàéãààã¿é. Òýð áóðõàíëàã áóñ õ¿íèéã çºâòãºäºã Áóðõàí çºâòãºëèéã ýíý èòãýëýýð ºãäºã ãýäýãò èòãýñýí. Áóðõàí Õðèñòèéí çºâòãºëèéí õàìò èòãýëèéã ºãäºã. Ýíý áîë îäîî òýíãýðò áàéãàà Àáðàõàìä áàéñàí ç¿éë.
II. Õðèñòýýñ ºìíº 1000 æèëèéí òýðòýýõ Äàâèäûí æèøýý, èøëýë 6-8
À. Ýíý ñýäýâò Äàâèä ººðèéíõºº õóóëü áóñ ÿâäàë áà í¿ãëèéã çºâøººðñºí, èøëýë 7. Äàâèä: “Õóóëü áóñ ÿâäàë íü óó÷ëàãäàæ, í¿ãë¿¿ä íü äàëäëàãäñàí õ¿ì¿¿ñ åðººëòýé “ ãýæ õýëýõäýý ººðèéíõºº òóõàé ÿðüæ áàéíà. Õýäèéãýýð îäîî Äàâèä ìºíõèéí àìüäðàëä áàéãàà áîëîâ÷ ººðèéí ¿éëñýýð òýíä îðîîã¿é áèëýý
Á. Ãýâ÷ Äàâèä Ñàéí ìýäýýã ìýäñýí áºãººä ¿¿íä èòãýñýí íü òîäîðõîé áàéäàã, èøëýë 7-8.
1. Ýçýí ò¿¿íèé í¿ãëèéã òîîöîîã¿é ó÷èð òýð èâýýãäñýí ãýäãýý ìýäñýí. Áóðõàí çºâõºí óó÷ëààä çîãñîîã¿é ò¿¿íèé í¿ãëèéã ìàðòñàí. Áèä èõýíõäýý õ¿ì¿¿ñèéí: “Áè ÷àìàéã óó÷èëíà, ãýâ÷ ¿¿íèéã ìàðòàæ ÷àäàõã¿é.” ãýæ õýëýõèéã ñîíñäîã. Õàðèí Áóðõàí èéíõ¿¿ õýëäýãã¿é. Õýí ÷ í¿ãëèéã õ¿÷èíã¿é áîëãîæ ÷àäàõã¿é. Ãýâ÷ Áóðõàí õ¿íèé í¿ãëèéã óó÷ëàõäàà í¿ãëèéã íü òîîöäîãã¿é. Äàâèä Áóðõàíû àìëàëòàíä èòãýñýí. Ò¿¿íèé í¿ãë¿¿ä òîîöîãäîîã¿é.
2. Ò¿¿íèé õóóëü áóñ ÿâäëóóä óó÷ëàãäàæ, í¿ãë¿¿ä íü äàëäëàãäñàí ó÷èð òýð èâýýãäñýí ãýäãýý ìýäñýí. Í¿öãýí õ¿í õóâöñààð äàëäëàãääàãèéí àäèë Áóðõàíû èâýýë èòãýã÷äèéí í¿ãëèéã äàëäàëäàã. Õóó÷èí Ãýðýýíä çºâòãºë, óó÷ëàë, äàëäëàëòûã äóðäñàí. Ýíý á¿ãä àäèë ç¿éëèéã èëýðõèéëäýã áºãººä èâýýë áèëýý. Ýâëýðëèéí ªäºð íü äàëäëàëòûí ºäºð ãýæ ò¿ãñýí áàéñàí, Ëåâèò 16. Òýä ýíý ºäºð ººðñäèéí í¿ãë¿¿ä äàëäëàãäñàíûã ñàíàäàã áàéâ.
Ǻâëºãºº
Áóðõàíû çºâòãºëèéí àâðàë Õóó÷èí Ãýðýýíä òîäîðõîé çààãäñàí. Àáðàõàì áà Äàâèä áîë áèäýíòýé àäèë óó÷ëàãäñàí.
Ñýäýâ: Ðîì 2:1-11
1. (1:1-17)òàíèëöóóëãà, Ðîì 1:18-3:20 õ¿ðòýë õ¿íèé òºðºëõ í¿ãýë áà õýðýâ õ¿í í¿ãëýý ãýìøèõã¿é áîë þó òîõèîëäîõûí òàëààðõ íýëýýä íóõàöòàé òîäîðõîéëîëòóóä áàéäàã. Ýíý ñàíààíû ýöýñò íü: “ßìàð ÷ ìàõàí áèå Õóóëèéí ¿éëñýýð Ò¿¿íèé ºìíº çºâòãºãäºõã¿é. Õóóëèàð í¿ãëèéí ìýäëýã èðäýã:” õýìýýí òºãñãºñºí. Õóóëü çºâõºí áèäíèé í¿ãëèéã áèäýíä õàðóóëäàã. Ýíý íü áèäíèéã àâàð÷ ÷àäàõã¿é.
2. Ýíý ñýäâèéí 2:1-11 Åâðåé áà Õàðü ¿íäýñòýíä õî¸óëàíä íü õàíäñàí. “Þóíû ò¿ð¿¿íä Èóäåé÷¿¿ä, ìºí ò¿¿í÷ëýí Ãðåê” ãýñýí ¿ã èøëýë 9-10 õî¸ð óäàà ãàðäàã. Ýíý ñýäýâò “Ãðåê” ãýñýí íü “Èóäåé áóñ÷óóä” ãýñýí óòãàòàé. Ãýâ÷ Ïàóë èøëýë 11: “Áóðõàíä ÿëãàâàðëàõ ¿çýë áàéõã¿é.” ãýæ íýìæ õýëñýí. Ýíý ñàíàà Õóó÷èí áà Øèíý Ãýðýýíèé àëü àëèíä íü òóñãàãäñàí (Äýä Õóóëü 10:17; Ãàëàò 2:6; ¯éëñ 10:43) áºãººä Áèáëèä îíöãîéëîãäñîí áàéäàã.Ãýðýý íü àíõ Åâðåé÷¿¿äýä èðñýí, ãýâ÷ Áóðõàí Åâðåé áà Õàðü ¯íäýñòýíä àäèëõàí õàíäñàí. Òèéìýýñ Åâðåé÷¿¿ä àíõäàã÷èä ãýæ ñàéðõàõ ç¿éëã¿é áºãººä Õàðü ¿íäýñòí¿¿ä ýõëýýä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâààã¿é ó÷èð òýäýíä ÷ ñàéðõàõ ç¿éë ¿ã¿é.
3. Ýíý ñýäâèéã õî¸ð õýñýãò õóâààæ áîëíî: Èøëýë 1-5 “Òàíä øàëòàã ¿ã¿é.”, èøëýë 6-11 áîë Äóóëàë 62:12: “Òà ¿éëäñýíèéõ íü äàãóó õ¿í á¿ðò õàðèóëäàã.” õýìýýñíèé òàéëáàð ãýæ ä¿ãíýæ áîëíî. Èøëýë 7-8 èòãýìæèò áà èòãýìæèò áóñ Õðèñòýä èòãýã÷äèéí õîîðîíäûí ÿëãààë õàðóóëäàã. Èøëýë 6-10 áîë èøëýë 7-8-ûã äàâòàí: “Þóíû ò¿ð¿¿íä ýíý íü Èóäåé ìºí ò¿¿í÷ëýí Ãðåê õ¿ì¿¿ñò” ãýæ ºã¿¿ëñýí. Ãýâ÷ èøëýë 11 Áóðõàí á¿ãäýä øóäàðãà õàíääàã ãýäãèéã òîäîðõîé ºã¿¿ëñýí.
4. Ýíý ñýäýâ íü õ¿í ººðèéí àæëààð àâðàãääàã ãýæ çààäàãã¿é. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä áîë Ìàðòèí Ëþòåðèéí: “çºâõºí èòãýëýýð çºòãºãääºã, ãýâ÷ èòãýë õýçýý ÷ äàíãààð áàéäàãã¿é.”, ýñâýë Èàêîáûí “¿éëñã¿é èòãýë ÷ áàñ ¿õìýë”, ýñâýë Åñ¿ñ Èîõàíû 15:1-8: “Áè áîë óñàí ¿çìèéí ìîä. Òà íàð áîë ìº÷ð¿¿ä. Õ¿í Ìèíèé äîòîð áàéæ, Áè ìºí ò¿¿íèé äîòîð áàéâàë, òýð õ¿í èõ æèìñ óðãóóëíà.” Ãýæ õýëñíèéã èëýðõèéëñýí ñàéí æèøýý þì. Ýíý ñýäâèéí èøëýë 6-7 “-èéíõ íü óëìààñ” áèø “-èéíõ íü äàãóó” ãýæ ºã¿¿ëäýã. Õààíà èòãýë áàéíà, òýíä àâðàë áàéíà, Ãàëàò 5:6. Áóðõàí Õðèñò÷èí õ¿íèé ñàéí ¿éëñèéã øàãíàäàã. Ìàòàé 19:29; Ëóóê 17:10. Ãýâ÷ Ðîì 6:23: “Áóðõàíû áýëýã áîë áèäíèé Ýçýí Õðèñò Åñ¿ñ äîòîðõ ìºíõ àìü ìºí.”ãýæ Ïàóëûí õýëñíèéã ìàðòàæ áîëîõã¿é. ¯íýíäýý àâðàë áà Õðèñò÷èí àìüäðàëä Áóðõàíû õî¸ð áýëýã áàéäàã, Ýôýñ 2:8-10. Ïàóë Ðîì 1:20: “Èéìýýñ áèäýíä øàëòàã ¿ã¿é.” ãýæ õýëñýí.
5. Èøëýë 18-20 Ïàóë õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû òóõàé åðºíõèé ìýäëýãèéã åðäèéí á¿òýýëýýñ ìýääýã ãýæ ºã¿¿ëæ áàéíà. Èéì õ¿ì¿¿ñò øàëòàã ¿ã¿é. Òýä: “Òà íàäàä Ñàéí Ìýäýýã èë÷ëýýã¿é Áè ÿë çýìã¿é” ãýæ õýëæ ÷àäàõã¿é.
Ïàóë 2:1: “òàíä øàëòàã áàéõã¿é” ãýæ äàâòñàí. Ãýâ÷ Ïàóë èøëýë1-5 ªºðñäèéí ãýì áóðóó, í¿ãýëò áàéäëàà ¿ã¿éñãýäýã, Áóðõàíû ýíýðýíã¿é ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã,õàðàíõóé áàéäëààñàà áîëæ Ǻâõºí Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýë õ¿ì¿¿ñèéã í¿ãëýý ãýìøèæ, Àâðàã÷èä èòãýõýä õºòºëäºã ãýäãèéã ìýääýãã¿é õ¿ì¿¿ñèéã ÿëëàäàã, ººðñäèéí í¿ãýëä øàëòàã ¿ã¿é õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé ºã¿¿ëäýã. Òýð èøëýë 5 ýíýõ¿¿ òàñ õàðàíõóé áàéäëààñàà áîëæ õ¿í õýðõýí óëàì ìóó áîëäãèéã õàðóóëñàí. Ýíýõ¿¿ ìóóãûí èëýðäýã òàë íü õ¿ì¿¿ñ õî¸ð í¿¿ð ãàðãàí øàëòàã çààæ, áîäèò áàéäàëä óëàì ìóóäñààð áàéñàí ÷ ººðñäèé㺺 ìýõýëæ èë¿¿ ñàéí áîëæ áàéíà ãýæ áîääîã áàéäàë þì. Èøëýë 1 áà 3-ò Ïàóë “õ¿í á¿ð ýý” ãýæ õî¸ð óäàà õýëñýí íü Åâðåé áîëîí Õàðü ¿íäýñòí¿¿äýä õýëñýí.
6. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä Õðèñòýä èòãýã÷äýä õàíäñàí óó? Ýíý áîë áàòòàé. ¯ë èòãýã÷ íü ýäãýýð èøëýë¿¿äýä õýëñýí ç¿éëýýñ òàòãàëçäàã. Ýäãýýð èøëýë¿¿ä ò¿¿íèéã Õðèñò÷èí õ¿í áàéñàí áºãººä ãýì í¿ãýë ¿éëäñýýð áàéãààãàà õ¿ëýýí çºâøººð÷, º÷ñºí ãýæ òîäîðõîéëäîã. Òýð “Ýçýí ìèíü íàìàéã ºðøºº!!” ãýæ õàøõèðàí, ãýìøñýí. Òýð óó÷ëàãääàã.
7. ßíç á¿ðèéí áîäëóóä: “ Õ¿ì¿¿ñ òýâ÷ýýðã¿é áàéäëààñàà áîëæ àäèë ç¿éëèéã õèéäýã õýðíýý áóñäûã ÿëëàæ á¿ð ìóó ç¿éëèéã õàðóóëäàã.” Ýíý õàíäëàãà õ¿íèé òºðºëõèéí àéìøèãò í¿ãëèéã õàðóóëäàã. “Ïàóë ººðñäèé㺺 ñàéí áîëæ áàéãàà õýìýýí áîääîã õ¿ì¿¿ñò îíöëîí õàíäàí ºã¿¿ëæ áàéíà.”“Õ¿íèé òºðºëõèéí í¿ãýëò õàíäëàãà ººðèé㺺 áóðõàí áîëãîõ, ýñâýë ººðèé㺺 ºðãºìæëºõ õàíäëàãàòàé áàéäàã. Èøëýë 10 “àëäàð” íü ìºíõèéí àìüäðàëä Áóðõàíòàé õàìò áàéõ “õ¿íäýòãýë” áà àâðàëûí áýëýã òýìäãèéã èëýðõèéëäýã.
8. Ýíý ñýäâèéí çîðèëãî íü èòãýã÷ áà ¿ë èòãýã÷èéã õî¸óëàíã íü í¿ãëýý ãýìø¿¿ëýõèéí òóëä þì. Åñ¿ñ: “Ãýìøèãò¿í òýíãýðèéí õààí÷ëàë îéðõîí áàéíà.” ãýæ ºã¿¿ëñýí.
Сýäýâ: Ðîì 2:1-11
Àãóóëãà: Á¿õ õ¿ì¿¿ñ Ãýìøèõèéí òóëä ººðñäèéí í¿ãëèéí òºëºº øàíàëàõ õýðýãòýé.
Òàíèëöóóëãà
Õ¿í òºðºëõ áàéäëààðàà ñ¿íñ íü ñîõîð, ¿õñýí áºãººä Áóðõàíû äàéñàí. Ãýâ÷ ¿¿íýýñ èë¿¿ ìóó ç¿éë áàéñàí ÷ õ¿í ¿ã¿éñãýäýã. Ýñâýë òý𠺺𺺠õèéõ äóðòàé ç¿éëýý áóñäûã õèéâýë ÿëëàäàã. Ýñâýë òý𠺺ðèé㺺 Áóðõàíû ø¿¿ëòýýñ ìóëòàð÷ ÷àäíà ãýæ ¿çäýã. Ýñâýë çºâõºí ò¿¿íèéã ãýìøèë ð¿¿ õºòëºæ ÷àäàõ Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã. Ýñâýë òýð Áèáëèéí õàíäëàãà ò¿¿íä õàìààã¿é ãýæ áîääîã. Í¿ãýëò õ¿í ººðèé㺺 ¿ðãýëæ ìýõýëäýã.
I. òýä ººðºº ººðñäèé㺺 ìýõýëäýã
À. Òýä ººðñäèéíõºº õèéäýã ç¿éëèéã áóñàä õ¿ì¿¿ñ õèéâýë áóðóóøààäàã. ¯¿íèé õàìãèéí ñàéí æèøýý íü Ìàòàé 7:1-5 áàéõ. Òýíä ººðèéí í¿äýí äýõ ä¿íçèéã õàðààã¿é àòëàà áóñäûí í¿äýí äýõ ä¿íçèéã ø¿¿äýã õî¸ð í¿¿ðòíèé òóõàé ºã¿¿ëäýã. Ò¿¿íèé ø¿¿ëò øóäàðãà áóñ áàéâ. Áèä áóñàä õ¿ì¿¿ñò òýäíèé í¿ãëèéã ìýä¿¿ëýõ ¸ñòîé, ãýâ÷ òýäíýýñ ººðñäèé㺺 äýýð òàâèõûí òóëä áóñ õàðèí òýäíèéã ãýìø¿¿ëýõèéí òóëä þì.
Á. Òýä Áóðõàíû ø¿¿ëò òýäíèé äýýð áóóõûã îéëãîîã¿é. Ëóóê 13:1-5 õàð. Åñ¿ñ õî¸ð õîòûí æèøýýã èø òàòñàí. Íýã íü Ïèëàòûí ñ¿ìèéã íü ñ¿éòãýñýí Ãàëåëèéí íýãýí õîò, íºãºº íü Øèëîìîõûí öàìõàã íóðæ óíàõàä àðâàí íàéìàí õ¿í äàðàãäàæ íàñ áàðñàí òóõàé áàéëàà. Åñ¿ñ: “Õýðýâ òà íàð ãýìøèõã¿é áîë ìºõíº.” ãýæ õýëñýí. Õ¿íèé òºðºëõ áàéäàë Áóðõàíû ìºíõèéí òàìûí ø¿¿ëòèéí òàëààð : “ Àðàé ÷ èéì ç¿éë íàäàä òîõèîëäîõã¿é áàéëã¿é äýý.” ãýæ õýëýõ äóðòàé áàéäàã. Õàðèí Ýçýí: “ªºðèé㺺 á¿¿ ìýõýë. Õýðýâ ÷è í¿ãëýý ãýìøèõã¿é áîë èéì ç¿éë ÷àìä òîõèîëäîõ áîëíî.” ãýæ õýëäýã.
Â. Òýä Áóðõàíû õ¿ëöýë, òýâ÷ýýð, ñàéõàí ñýòãýëèéã ¿ë îéøîîäîã. Íàîãèéí ¿åèéí ¿ë èòãýã÷èä ¿¿íèé õàìãèéí ñàéí æèøýý þì. Òýä Áóðõàíû ñàéõàí ñýòãýë áà ø¿¿ëòèéí òàëààðõ Íàîãèéí ñàíóóëãûã ¿ë îéøîîæ, ãýðëýæ, àæèë òºð뺺 õèéñýýð áàéñàí. Òýä: “Èéì ç¿éë íàäàä òîõèîëäîõã¿é.” ãýæ õýëæ áàéñàí. Ãýâ÷ èéì ç¿éë òýäýíä òîõèîëäîæ, òýäãýýð ¿ë ãýìøèã÷èä ¿åðò æèâæ ¿õñýí.
Ã. Òýä ãýìøèëã¿é õàòóó ñýòãýëòýé ãýäãýý îéëãîîã¿é, èøëýë 5. Õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû ºìíº ººðñäèéí ¿íýíõ¿¿ í¿ãýëò áàéäàëäàà ñîõðîõ ¿åä òýä ººðñäèéí äýýð Ø¿¿ëòèéí ºäðèéí Áóðõàíû àãóó óóð õèëýíã ¿ðãýëæ õóðààæ áàéäàã, Ìàòàé 23:37.
II. Òýä Áóðõàíû òàëàà𠺺ðñäèé㺺 ìýõýëäýã
À. Òýä ººðñäèéíõºº ¿íýí áàéäëûã ìýääýãã¿é. Õ¿ì¿¿ñ Áóðõàíû ìºí ÷àíàðûí òóõàé áóðóó òºñººëºëòýé áàéäàã. Çàðèì íü Ò¿¿íèéã ºâºã äýýäýñ øèãýý ¿íýíèé òàëààð ìýäýõã¿é áàéõ ãýæ áîääîã. Çàðèì íü Áóðõàí äýëõèéã àíõ á¿òýýõäýý ë õÿíàëòàà àëäñàí áºãººä îäîî þó õèéõýý ñàéí ìýäýõã¿é áàéãàà ãýæ áîääîã. Çàðèì íü Òýð çºâõºí õàòóó ø¿¿æ, øèéòãýõèéã õ¿ñäýã ãýæ áîääîã. Ãýâ÷ Áóðõàí áîë õàéð. Òýð áîë Áèáëèéí õ¿¿ðíýë. Òýð á¿õ õ¿ì¿¿ñèéí àâðàãäàõ çàìûã Åñ¿ñ Õðèñòèéí äîòîð òàâüñàí áºãººä Òýð á¿ãäèéã ãýìøèë ð¿¿ èðýõèéã ¿íýõýýð õ¿ñäýã. ¯¿íèéã ýíý ñýäâèéí èøëýë 4 äóðäàãäñàí. Ǻâõºí Áóðõàíû ñàéí ñàéõàí ñýòãýë õ¿íèéã í¿ãëýý ãýìøèæ, Åñ¿ñò èòãýõýä õºòºëæ ÷àäíà. Áóðõàí òýâ÷ýýð , õ¿ëöýíã¿é áàéäàë áà ñàéõàí ñýòãýëýýð áàÿí áºãººä õýíèéã ÷ àëäàãäààñàé õýìýýí õ¿ñäýãã¿é. Õàðèí á¿õ õ¿ì¿¿ñèéã ãýìøèë ð¿¿ èð¿¿ëýõèéã õ¿ñäýã. Õ¿íèé òºðºëõ áàéäàë ýíý á¿ãäýä ñîõîð áàéäàã. Òèéì õ¿íä ¿íýíèéã ìýä¿¿ëýõ íü áèäíèé ¿¿ðýã þì.
Á. Òýä Áóðõàí áîë õ¿íèéã ÿëãàâàðëàäàã ãýæ áîääîã. Ýíý ñýäýâ áèäýíä õî¸ð óäàà Òýð Åâðåé áà Õàðü ¯íäýñòýíä àäèëõàí õàíääàã ãýäãèéã ñàíóóëäàã. Åâðåé÷¿¿ä õàìãèéí ò¿ð¿¿íä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâñàí ãýæ õÿëáàðõàí áîäîæ áîëîõã¿é. Õàðü ¯íäýñòí¿¿ä ýõëýýä Ãýðýýã õ¿ëýýí àâààã¿é ãýæ õÿëáàðõàí áîäîæ áîëîõã¿é. Áóðõàí çºâ áà çºâ áóñ õ¿ì¿¿ñèéí äýýð àäèëõàí áîðîî îðóóëäàã. Òýð õ¿íèéã ÿëãàâàðëàäàãã¿é. Í¿ãëèéí õºëñ áîë ¿õýë. Á¿õ õ¿í ¿õäýã. Òýð õýíèéã ÷ ÿëãàâàðëàäàãã¿é. Òýð “Ãýìøèãò¿í, Òýíãýðèéí õààí÷ëàë îéðõîí áàéíà.” ãýæ õýëñýí. Òýð õýíèéã ÷ ÿëãàâàðëàëã¿é á¿ãäýä ýíý òóõàé õýëñýí.
Ǻâëºãºº
Äàâèä “á¿õ õ¿í õóäàë÷” ãýæ õýëñýí. Òýä ººðñäèéí áîëîí Áóðõàíû òàëàà𠺺ðñäèé㺺 ìýõýëäýã. Ãýìøëýýð ¿¿íýýñ çàéëñõèé.
